Οι επιστήμονες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, καθώς μια νέα μελέτη προειδοποιεί για μια πιθανή «αλλαγή καθεστώτος» στους ωκεανούς. Αιτία, η ταχύτατη εξάπλωση τεράστιων εκτάσεων φυκιών, φαινόμενο που φαίνεται να συνδέεται άμεσα με την υπερθέρμανση του πλανήτη και την υπερβολική μόλυνση των υδάτων.

Τις τελευταίες δύο δεκαετίες, η άνθιση των φυκιών έχει αυξηθεί με ρυθμό 13,4% ετησίως στον τροπικό Ατλαντικό και τον δυτικό Ειρηνικό. Οι πιο ανησυχητικές αυξήσεις παρατηρούνται μετά το 2008, σύμφωνα με τους ερευνητές του Πανεπιστημίου της Νότιας Φλόριντα.

Στη νέα μελέτη τους, οι επιστήμονες τονίζουν ότι αυτή η μεταβολή θα μπορούσε να οδηγήσει σε σκοτεινιάσματα των υδάτων, αλλοιώνοντας την οικολογία και τη γεωχημεία τους, ενώ παράλληλα θα επιταχύνει την κλιματική αλλαγή.

Όπως δήλωσε ο Τσουάνμιν Χου, καθηγητής ωκεανογραφίας στο USF College of Marine Science και επικεφαλής της μελέτης: «Πριν από το 2008, δεν είχαν αναφερθεί σημαντικές ανθίσεις μακροφυκών, εκτός από τα σάργασσα στη Θάλασσα των Σαργασσών».

Ο ίδιος πρόσθεσε: «Σε παγκόσμια κλίμακα, φαίνεται ότι βρισκόμαστε μπροστά σε μια αλλαγή καθεστώτος από έναν ωκεανό φτωχό σε μακροφύκη σε έναν ωκεανό πλούσιο σε μακροφύκη».

Ο Χου και οι συνεργάτες του ξεκίνησαν την έρευνα, ανταποκρινόμενοι στις αυξανόμενες αναφορές για την εξάπλωση των φυκιών στον Ατλαντικό και τον Ειρηνικό.

Το πιο γνωστό παράδειγμα, η Μεγάλη Ζώνη Σαργάσσου του Ατλαντικού, είναι ορατή από το διάστημα και απλώνεται από τον Κόλπο του Μεξικού μέχρι τις εκβολές του Κονγκό. Στα υπόλοιπα φαινόμενα περιλαμβάνεται ένας δακτύλιος από φύκια που κατέγραψε η NASA αυτό το μήνα γύρω από τα νησιά Τσάταμ στα ανοιχτά της Νέας Ζηλανδίας, καθώς και η «κόκκινη παλίρροια» που έκανε την εμφάνισή της στις ακτές της Φλόριντα.

Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν τεχνητή νοημοσύνη για να αναλύσουν 1,2 εκατομμύρια δορυφορικές εικόνες των ωκεανών, που λήφθηκαν μεταξύ 2003 και 2022. Ένα προηγμένο μοντέλο βαθιάς μάθησης χρησιμοποιήθηκε για τον εντοπισμό σημαδιών από επιπλέοντα φύκια, μια διαδικασία που διήρκεσε αρκετούς μήνες.

Η ερευνητική ομάδα υποστηρίζει ότι η μελέτη τους παρέχει την πρώτη παγκόσμια εικόνα των φυκιών που επιπλέουν στους ωκεανούς του πλανήτη. Διαπίστωσαν ότι η έκταση των ανθίσεων αυξήθηκε κατά 13,4% ετησίως κατά την περίοδο που εξετάστηκε. Οι ανθίσεις μικροφυκών, όπως το φυτοπλαγκτόν, αυξήθηκαν επίσης, αλλά σε μικρότερο ποσοστό, κατά 1% ετησίως.

Όπως έγραψαν οι συγγραφείς, «Αξίζει να σημειωθεί ότι η μεγαλύτερη αύξηση τόσο στα επιπλέοντα μακροφύκη όσο και στα μικροφύκη σημειώθηκε την τελευταία δεκαετία, σε συνάρτηση με την επιταχυνόμενη υπερθέρμανση των ωκεανών από το 2010». Εντόπισαν σημεία καμπής το 2008, το 2011 και το 2012 για τρία είδη φυκιών σε διαφορετικούς ωκεανούς.

Ωστόσο, ενώ τα φύκια, όπως το σάργασσο, άνθισαν σε ορισμένες περιοχές, το φυτοπλαγκτόν δεν έδειξε την ίδια αντίδραση στις αλλαγές του περιβάλλοντος, γεγονός που υποδεικνύει ότι η ανάπτυξή του είναι πιο ευαίσθητη στις μεταβολές της θερμοκρασίας και στον ευτροφισμό.

Οι ερευνητές ανέφεραν ακόμα: «Αν αυτό ισχύει, πιστεύουμε ότι έχει ήδη συμβεί μια αλλαγή στο καθεστώς των ωκεανογραφικών συνθηκών που ευνοεί τα μακροφύκη, η οποία θα έχει βαθιές επιπτώσεις στην επίδραση της ακτινοβολικής δύναμης στην ατμόσφαιρα και στη διαθεσιμότητα φωτός στον ωκεανό, καθώς και στην απομόνωση του άνθρακα, στη βιογεωχημεία των ωκεανών και στη σταθερότητα του ανώτερου στρώματος των ωκεανών».

Τα ευρήματα δημοσιεύθηκαν στο Nature Communications.

Πηγή: Guardian