ΗΠΑ-Ιράν: Η διπλωματία του Τραμπ, οι «σοβαρές» συνομιλίες και η αρμάδα
Οι διπλωματικές διεργασίες μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν στο Ομάν μπορεί να γνώρισαν μια προσωρινή παύση, όμως ο ρυθμός των εξελίξεων δείχνει πως η διαδικασία είναι πιο ζωντανή από ποτέ. Σύμφωνα με ιρανικές πηγές που μίλησαν στο Al Jazeera, οι διαπραγματεύσεις χαρακτηρίζονται «σοβαρές» και εξελίσσονται με ταχύτητα που δεν είχε παρατηρηθεί σε προηγούμενους γύρους, την ώρα που αμερικανικά μέσα ενημέρωσης προμηνύουν νέες επαφές μέσα στις επόμενες ημέρες.
Ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ έδωσε το στίγμα της κατάστασης, χαρακτηρίζοντας τις συνομιλίες «πολύ καλές» και ανακοινώνοντας πως η συνέχεια θα δοθεί «στις αρχές της επόμενης εβδομάδας». Από το Air Force One, ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε στους δημοσιογράφους πως «το Ιράν φαίνεται πως επιθυμεί διακαώς να καταλήξει σε συμφωνία», αν και έσπευσε να διευκρινίσει με νόημα: «πρέπει να δούμε ποια θα είναι αυτή η συμφωνία».
Πίσω από τις κλειστές πόρτες της διπλωματίας, η πίεση παραμένει ασφυκτική. Ο Τραμπ δεν δίστασε να υπενθυμίσει τη στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ, στέλνοντας ένα ηχηρό μήνυμα στην Τεχεράνη. «Έχουμε μια μεγάλη αρμάδα, έναν μεγάλο στόλο που κατευθύνεται στην περιοχή και θα βρίσκεται εκεί πολύ σύντομα», προειδοποίησε, συμπληρώνοντας πως οι συνέπειες θα είναι «τεράστιες» εάν οι συνομιλίες καταλήξουν σε αδιέξοδο. Αυτή η στρατηγική των δύο όψεων — το χέρι της συμφωνίας και η γροθιά της ισχύος — ορίζει το πλαίσιο της νέας αμερικανικής προσέγγισης.
Το «αγκάθι» παραμένει το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης. Η Ουάσιγκτον απαιτεί τον περιορισμό του εμπλουτισμού ουρανίου κάτω από το 1,5%, έναν όρο που το Ιράν απορρίπτει σθεναρά, έχοντας ήδη φτάσει στο 60%. Η ανησυχία των αναλυτών είναι διάχυτη, καθώς εκτιμάται πως αν ο εμπλουτισμός αγγίξει το 80%, η Τεχεράνη θα μπορούσε να διαθέτει τουλάιστον έξι πυραύλους εντός του 2026. Η ανάμνηση του «Πολέμου των 12 Ημερών» τον Ιούνιο του 2025 παραμένει νωπή, καθώς οι αμερικανικοί βομβαρδισμοί στις πυρηνικές εγκαταστάσεις καθυστέρησαν μεν το πρόγραμμα, αλλά δεν κατάφεραν να το σταματήσουν οριστικά, με το Ιράν να φέρεται πως μετέφερε κρίσιμο εξοπλισμό σε μυστικές τοποθεσίες.
Παράλληλα, οι ΗΠΑ πιέζουν για τον τερματισμό της παροχής βαλλιστικών πυραύλων στους περιφερειακούς συμμάχους του Ιράν, μια κίνηση που η Τεχεράνη αντιλαμβάνεται ως απόπειρα στρατηγικού αφοπλισμού. Η ανάγκη προστασίας του Ισραήλ αποτελεί κομβικό παράγοντα, ειδικά μετά το καλοκαίρι του 2025, όταν η ισραηλινή αντιαεροπορική άμυνα δοκιμάστηκε στα όριά της. Καθώς η διπλωματία συνεχίζεται, η έλλειψη σαφούς σχεδίου από τον Λευκό Οίκο σε περίπτωση κλιμάκωσης, όπως αναφέρει το NBC News, προσθέτει ένα ακόμα επίπεδο αβεβαιότητας σε μια ήδη εύφλεκτη περιοχή.