Η ποιότητα της διατροφής μετά από μια διάγνωση καρκίνου δεν είναι απλώς θέμα ευεξίας, αλλά ένας κρίσιμος παράγοντας για τη μακροχρόνια επιβίωση των ασθενών. Σύμφωνα με νέα επιστημονικά δεδομένα που δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό Cancer Epidemiology, Biomarkers & Prevention, η συχνή κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων τροφίμων φαίνεται να συνδέεται άμεσα με αυξημένο κίνδυνο θανάτου, τόσο από τη νόσο όσο και από άλλες αιτίες.

Η έρευνα βασίστηκε σε στοιχεία από 802 άνδρες και γυναίκες με ιστορικό καρκίνου, οι οποίοι συμμετείχαν στην εκτενή επιδημιολογική μελέτη Moli-sani στην Ιταλία. Τα αποτελέσματα της μελέτης ανέλυσαν η καθηγήτρια Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, η βιολόγος Αλεξάνδρα Σταυροπούλου και ο καθηγητής Θάνος Δημόπουλος από την Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ, υπογραμμίζοντας τη σημασία των ευρημάτων για τη δημόσια υγεία.

Οι ερευνητές παρακολούθησαν τους συμμετέχοντες για μεγάλο χρονικό διάστημα, καταγράφοντας 281 θανάτους. Τα νούμερα προκαλούν προβληματισμό: όσοι κατανάλωναν τις μεγαλύτερες ποσότητες υπερεπεξεργασμένων προϊόντων παρουσίασαν 65% υψηλότερο κίνδυνο θανάτου συνολικά, αλλά και 65% υψηλότερο κίνδυνο θανάτου ειδικά από καρκίνο, σε σύγκριση με εκείνους που περιόριζαν αυτές τις τροφές στο ελάχιστο.

Το πιο εντυπωσιακό στοιχείο είναι ότι η αρνητική αυτή επίδραση παρέμεινε ισχυρή ακόμα και όταν συνυπολογίστηκε η συνολική ποιότητα της διατροφής. Αυτό υποδηλώνει ότι ο κίνδυνος δεν πηγάζει μόνο από την έλλειψη βιταμινών ή φυτικών ινών, αλλά από την ίδια τη φύση της βιομηχανικής επεξεργασίας. Τρόφιμα που περιέχουν πρόσθετα, όπως υδρογονωμένα λίπη, τροποποιημένα άμυλα, χρωστικές και ενισχυτικά γεύσης, φαίνεται να επιβαρύνουν τον οργανισμό με τρόπους που η επιστήμη τώρα αρχίζει να κατανοεί πλήρως.

Στην κόκκινη λίστα των υπερεπεξεργασμένων τροφίμων περιλαμβάνονται τα αναψυκτικά με ζάχαρη, τα συσκευασμένα σνακ, τα δημητριακά πρωινού με προσθήκη ζάχαρης, τα έτοιμα γεύματα και το επεξεργασμένο κρέας. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι αυτή η διατροφική συνήθεια συνδέεται με χρόνια φλεγμονή, διαταραχές στο μικροβίωμα του εντέρου και μεταβολικές αλλαγές που δυσχεραίνουν την ανάρρωση και την επιβίωση.

Παρόλο που η μελέτη είναι παρατηρητική και δεν αποδεικνύει άμεση αιτιώδη σχέση, η σύσταση των ειδικών είναι σαφής: η στροφή προς λιγότερο επεξεργασμένες τροφές, όπως τα φρέσκα φρούτα, τα λαχανικά, τα όσπρια και τα δημητριακά ολικής άλεσης, αποτελεί μια ουσιαστική στρατηγική ζωής. Ένας πρακτικός κανόνας για τους καταναλωτές είναι ο έλεγχος της ετικέτας: αν ένα προϊόν περιέχει περισσότερα από πέντε συστατικά ή άγνωστα πρόσθετα, είναι πολύ πιθανό να ανήκει στην κατηγορία των υπερεπεξεργασμένων.