Ο πληθωρισμός δείχνει να «επιταχύνει», επαναφέροντας το κλίμα ανησυχίας στα νοικοκυριά που δοκιμάζονται από την ακρίβεια. Τα τελευταία στοιχεία της Eurostat για τον Δεκέμβριο του 2025, δεν αφήνουν περιθώρια εφησυχασμού, καθώς ο εναρμονισμένος ετήσιος πληθωρισμός «σκαρφάλωσε» στο 2,9%, καταγράφοντας άνοδο σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα. Οι δύο τελευταίοι μήνες του 2025 ουσιαστικά επανέφεραν την Ελλάδα πάνω από τον μέσο όρο της ευρωζώνης. Μια σύντομη παρένθεση αποτέλεσε το δίμηνο Σεπτέμβριος – Οκτώβριος του 2025.

Τρόφιμα και στέγαση παραμένουν οι βασικοί επιβαρυντικοί παράγοντες για τα ελληνικά νοικοκυριά, έπειτα από περίπου 4,5 χρόνια συνεχούς ακρίβειας. Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή στατιστική υπηρεσία, επιτάχυνση κατέγραψε ο ρυθμός αύξησης των τιμών στα τρόφιμα, συμπεριλαμβανομένου του αλκοόλ και του καπνού, διαμορφούμενος τον Δεκέμβριο του 2025 στο 3,5% από 2,7% τον Νοέμβριο. Οι μεγαλύτερες μειώσεις τιμών εντοπίζονται κυρίως σε μη εδώδιμα προϊόντα. Βασικές κατηγορίες που επηρεάζουν άμεσα το καθημερινό καλάθι των νοικοκυριών συνεχίζουν να ακριβαίνουν με έντονο ρυθμό.

Αξίζει να σημειωθεί ότι για το μέσο ελληνικό νοικοκυριό, η δαπάνη για τρόφιμα είναι σημαντικά υψηλότερη ως ποσοστό του εισοδήματος σε σχέση με τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα η αύξηση στην κατηγορία αυτή να έχει δραματικότερο αντίκτυπο στην καθημερινότητα. Η αύξηση είναι ιδιαίτερα αισθητή σε προϊόντα πρώτης ανάγκης, πλήττοντας κυρίως τους οικονομικά ασθενέστερους.

Το «τέρας» του πληθωρισμού, όπως φαίνεται, το 2026 δεν θα «δαγκώνει» όπως τα προηγούμενα χρόνια, αλλά τα «δόντια» του θα εξακολουθούν να είναι κοφτερά. Τα πρώτα δείγματα της νέας χρονιάς χαρακτηρίζονται ανησυχητικά. Με το «καλημέρα», μια έντονη γεωπολιτική αστάθεια σκεπάζει με τη «σκόνη» της όλο τον πλανήτη. Η επέμβαση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα, οι αναταραχές στο Ιράν και ο συνεχιζόμενος πόλεμος στην Ουκρανία αποτελούν εστίες που μπορούν άμεσα να πυροδοτήσουν ένα νέο κύμα αυξήσεων.

Ο εξωτερικός παράγοντας αποτελεί σταθερά πηγή ανησυχίας, όμως υπάρχει και ο εσωτερικός παράγοντας. Η ελληνική κυβέρνηση, παρά τις παρεμβάσεις της, αδυνατεί να πετύχει την αποκλιμάκωση των τιμών, φέροντας στα όριά τους τα ελληνικά νοικοκυριά. Η χαμηλή ανθεκτικότητα της εφοδιαστικής αλυσίδας, η διαχρονική έλλειψη ισχυρού ανταγωνισμού και η μετακύλιση του αυξημένου κόστους στον καταναλωτή διατηρούν τις πληθωριστικές πιέσεις, σε αντίθεση με άλλα κράτη μέλη της ΕΕ που δείχνουν να τιθασεύουν το «τέρας» του πληθωρισμού. Οι προβλέψεις για τη χώρα μας δείχνουν πως, παρά την ήπια αποκλιμάκωση που αναμένεται εντός του 2026, ο κίνδυνος ενός νέου κύκλου ανατιμήσεων δεν έχει αποφευχθεί.

Πρόσφατη ανάλυση της Goldman Sachs εκτιμά πως οι τιμές του πετρελαίου θα μειωθούν εντός του 2026, λόγω αύξησης της παραγωγής. Η επενδυτική τράπεζα προβλέπει μέση τιμή τα 56 δολάρια το βαρέλι για το Brent και τα 52 δολάρια το βαρέλι για το αμερικανικό αργό (WTI). Όμως, υπάρχουν και άλλες δυνάμεις που ενεργούν προς αντίθετες κατευθύνσεις.

"Μετά την επιβολή δασμών από τις ΗΠΑ, η Κίνα προσπαθεί να αυξήσει τις πωλήσεις αγαθών της στην Ευρώπη, με αποτέλεσμα να μειώνονται οι τιμές. Ταυτόχρονα, απαιτούνται επενδύσεις για την κλιματική αλλαγή και την άμυνα, με αποτέλεσμα να ανεβαίνουν οι τιμές", είχε πει σε πρόσφατη συνέντευξη (El Pais) ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδας, Γιάννης Στουρνάρας, διατηρώντας τα επίπεδα «συναγερμού» στα επίπεδα του 2025.

«Κερασάκι στην τούρτα» αποτελεί η έρευνα οικονομικής συγκυρίας του ΙΟΒΕ (Δεκέμβριος 2025), που μεταξύ άλλων καταγράφει πώς αντιλαμβάνονται την πορεία των τιμών οι επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, στο λιανεμπόριο οι απαντήσεις των επιχειρήσεων δείχνουν ήπια πληθωριστικά επίπεδα. Στις υπηρεσίες αναμένονται επιπλέον ανατιμήσεις, με την πληθωριστική τάση να ενισχύεται ήπια τον τελευταίο μήνα του έτους. Εξαίρεση αποτελεί ο κλάδος των ξενοδοχείων - εστιατορίων, στον οποίο εμφανίζονται έντονα αποπληθωριστικά επίπεδα, μετά όμως την εκτίναξη των τιμών κατά το προηγούμενο έτος. Στις χερσαίες μεταφορές, το ισοζύγιο των τιμών διατηρείται σε ήπια πληθωριστικά επίπεδα.

Πιο απαισιόδοξες είναι οι προβλέψεις των καταναλωτών, με το 56% (από 59% τον Νοέμβριο) των νοικοκυριών να αναμένει άνοδο τιμών με τον ίδιο ή ταχύτερο ρυθμό και το 13% (από 17%) να αναμένει σταθερότητα. Σχετικά με τις εκτιμήσεις για την τρέχουσα οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού, το ποσοστό των καταναλωτών που δηλώνει ότι «μόλις τα βγάζει πέρα» διαμορφώθηκε στο 59%, όσο σχεδόν και τον προηγούμενο μήνα, ενώ στο 8% υποχώρησε το ποσοστό όσων αναφέρουν ότι αντλούν από τις αποταμιεύσεις τους. Οι αρνητικές προβλέψεις των καταναλωτών για την οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού τους τους προσεχείς 12 μήνες εξασθένισαν τον Δεκέμβριο στις –42,6 (από -45,0). Το 57% των νοικοκυριών αναμένει ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση της οικονομικής του κατάστασης, ενώ το 6% προβλέπει μικρή βελτίωση. Οι δείκτες σε ΕΕ και Ευρωζώνη διαμορφώθηκαν στις -3,2 και -3,3 μονάδες αντίστοιχα.

Ο αρνητικός δείκτης των προβλέψεων των νοικοκυριών για την οικονομική κατάσταση της χώρας τους το προσεχές 12-μηνο περιορίστηκε ελαφρά τον Δεκέμβριο και διαμορφώθηκε στις -50,1 (από –51,5) μονάδες. Το 66% (από 68%) των καταναλωτών προέβλεψε ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση της οικονομικής κατάστασης της χώρας, έναντι 18% το οποίο αναμένει σταθερότητα. Οι δείκτες σε ΕΕ και Ευρωζώνη διαμορφώθηκαν στις -24,4 και -25,9 μονάδες αντίστοιχα.