Κλιματική αλλαγή: Τα σενάρια για τις πλημμύρες που απειλούν την Καλαμαριά
Η κλιματική κρίση δεν είναι πλέον ένα μακρινό σενάριο, αλλά μια ορατή απειλή που πλησιάζει τις ακτές της Καλαμαριάς. Η άνοδος της στάθμης της θάλασσας απειλεί να ανατρέψει τα δεδομένα για την ασφάλεια των κατοίκων, αυξάνοντας δραματικά τη συχνότητα και την ένταση καταστροφικών πλημμυρικών φαινομένων.
Σύμφωνα με την έρευνα των επιστημόνων του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης (ΔΠΘ), η οποία υλοποιήθηκε μέσω του προγράμματος Interreg EuroMED, οι προβλέψεις για το μέλλον προκαλούν δέος. Εάν επαληθευτούν τα ακραία σενάρια με αύξηση της θερμοκρασίας κατά τέσσερις βαθμούς Κελσίου, η στάθμη της θάλασσας μπορεί να ανέβει έως και 70 εκατοστά. Σε μια τέτοια περίπτωση, οι εκτάσεις που θα βρεθούν κάτω από το νερό αναμένεται να είναι από 50% έως και 200% μεγαλύτερες σε σχέση με τα σημερινά δεδομένα.
Ο επίκουρος καθηγητής του Τμήματος Πολιτικών Μηχανικών του ΔΠΘ, Χρήστος Μακρής, και ο αναπληρωτής καθηγητής του Πανεπιστημίου Αιγαίου, Γιάννης Ανδρουλιδάκης, ανέλυσαν την τρωτότητα του παράκτιου μετώπου. Ο κ. Μακρής εξήγησε την κατάσταση: "Είναι εκτεθειμένη η Καλαμαριά; Δεν θέλω να είμαι κινδυνολόγος, και με μια ψύχραιμη ματιά η Καλαμαριά είναι φυσικά προστατευμένη λόγω της ιδιαίτερης τοπογραφίας του Θερμαϊκού Κόλπου. Αλλά στα ακραία σενάρια, και λαμβάνοντας πάντα υπόψη την αβεβαιότητα των κλιματικών μοντέλων, βλέπουμε ότι οι παράκτιες περιοχές του δήμου θα γίνουν από τις πιο ευάλωτες αστικές περιοχές του Θερμαϊκού. Η γεωμορφολογία της περιοχής και οι χρήσεις γης μπορεί να επιδεινώσουν τις επιπτώσεις των πλημμυρικών φαινομένων".
Η μελέτη προειδοποιεί ότι ο κίνδυνος δεν περιορίζεται μόνο στον αστικό ιστό, αλλά αγγίζει ζωτικές υποδομές. Όπως ανέφερε ο καθηγητής: "Η προβαλλόμενη για τον 21ο αιώνα πιθανή άνοδος της μέσης στάθμης της θάλασσας και ο συνδυασμός με τα ακραία φαινόμενα μετεωρολογικής ή θυελλογενούς παλίρροιας μπορεί να αποτελέσουν απειλή για το παράκτιο μέτωπο της Καλαμαριάς, με την πιθανότητα να κατακλύσουν κρίσιμες παράκτιες περιοχές. Αυτό μπορεί να θέσει σε κίνδυνο όχι μόνο τον αστικό ιστό, αλλά και τα φυσικά οικοσυστήματα και τις βασικές υποδομές που σχετίζονται με τις αερομεταφορές, τη θαλάσσια συγκοινωνία, την υδροδότηση και τις δημόσιες υπηρεσίες".
Η πλημμυρική απειλή φαίνεται να αγνοεί τα διοικητικά σύνορα, επηρεάζοντας ολόκληρο τον Θερμαϊκό. Ο κ. Μακρής τόνισε: "Οι πλημμύρες επεκτείνονται προς τους Δήμους Θεσσαλονίκης, Πυλαίας-Χορτιάτη, Θέρμης και Θερμαϊκού, συμπεριλαμβανομένων της περιοχής όπου βρίσκεται το αεροδρόμιο «Μακεδονία» και αυτής στην οποία θα κατασκευαστεί το Τεχνολογικό Πάρκο Thess-INTEC".
Η έρευνα αυτή εντάσσεται σε ένα ευρύ δίκτυο μελετών σε 22 περιοχές της Ελλάδας, με στόχο την προστασία του πολίτη: "Να ποσοτικοποιήσουμε την έκθεση στον πλημμυρικό κίνδυνο από την επεισοδιακή ανύψωση και τη μακροπρόθεσμη άνοδο της στάθμης της θάλασσας. Μαρκάρουμε μια μια επιχειρήσεις, σχολεία, μαρίνες, στρατιωτικές βάσεις, νοσοκομεία κ.λπ. και βλέπουμε πόσο εκτεθειμένα είναι. Στη συνέχεια, τους δίνουμε το ανάλογο σκορ, χρησιμοποιώντας και άλλα κριτήρια τρωτότητας όπως κοινωνικά και οικονομικά".
Αν και η κλιματική κρίση αναμένεται να δείξει το σκληρότερο πρόσωπό της μετά το 2050, ο χρόνος για δράση είναι τώρα. Ο καθηγητής κατέληξε: "Η περιοχή θα κινδυνεύσει περισσότερο από την αύξηση της συχνότητας των πλημμυρών κυρίως όταν μπει το δεύτερο μισό του αιώνα. Οπότε, θεωρητικά υπάρχει χρόνος προσαρμογής. Αλλά ένα πολύ ακραίο φαινόμενο μπορεί να συμβεί και αύριο, άρα πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι".