Ένας νέος χάρτης αποκαλύπτει το τοπίο κάτω από τους πάγους της Ανταρκτικής με λεπτομέρεια που δεν είχε ξαναγίνει, σύμφωνα με τους επιστήμονες, κάτι που θα μπορούσε να βελτιώσει σημαντικά την κατανόησή μας για την παγωμένη ήπειρο.

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν δορυφορικά δεδομένα και τη φυσική που διέπει την κίνηση των παγετώνων για να υπολογίσουν πώς μοιάζει η ήπειρος κάτω από τον πάγο. Εντόπισαν χιλιάδες άγνωστους λόφους και κορυφογραμμές. Οι χάρτες ορισμένων κρυμμένων οροσειρών είναι πιο καθαροί από ποτέ. Οι ερευνητές πιστεύουν ότι οι λεπτομέρειες θα μπορούσαν να ρίξουν φως στο πώς θα αντιδράσει η Ανταρκτική στην κλιματική αλλαγή και στην άνοδο της στάθμης της θάλασσας.

Η επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, δρ Έλεν Όκεντεν, ερευνήτρια στο Πανεπιστήμιο Grenoble-Alpes, δήλωσε στο BBC News: «Είναι σαν πριν να είχες μια παλιά, κοκκώδη φωτογραφική μηχανή φιλμ, και τώρα να έχεις μια σύγχρονη ψηφιακή κάμερα με ζουμ, που σου δείχνει καθαρά τι πραγματικά συμβαίνει».

Οι δορυφόροι έχουν βοηθήσει τους επιστήμονες να κατανοήσουν την παγωμένη επιφάνεια της Ανταρκτικής, αλλά το υπέδαφος παρέμενε μυστήριο.

Γνωρίζουμε περισσότερα για την επιφάνεια πλανητών του Ηλιακού μας Συστήματος απ’ ό,τι για μεγάλο μέρος της «κάτω πλευράς» της Ανταρκτικής. Οι ερευνητές πιστεύουν ότι πλέον διαθέτουν τον πιο λεπτομερή χάρτη.

Ο καθηγητής Ρόμπερτ Μπίνγκαμ, παγετωνολόγος στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και συν-συγγραφέας της μελέτης, δήλωσε: «Είμαι πραγματικά ενθουσιασμένος που μπορώ να το κοιτάξω και να δω ολόκληρο το υπόβαθρο της Ανταρκτικής με μια ματιά. Νομίζω ότι είναι καταπληκτικό».

Οι παραδοσιακές μετρήσεις από το έδαφος χρησιμοποιούσαν ραντάρ για να «δουν» κάτω από τον πάγο, ο οποίος φτάνει τα 4,8 χλμ. σε πάχος.

Όμως αυτές οι διαδρομές μπορεί να απέχουν δεκάδες χιλιόμετρα μεταξύ τους, αφήνοντας τους επιστήμονες να συμπληρώνουν τα κενά.

Ο Μπίνγκαμ είπε: «Αν φανταζόσασταν ότι τα Σκωτσέζικα Υψίπεδα ή οι Ευρωπαϊκές Άλπεις ήταν καλυμμένες με πάγο και ο μόνος τρόπος να κατανοήσετε το σχήμα τους ήταν περιστασιακές πτήσεις που απείχαν αρκετά χιλιόμετρα μεταξύ τους, δεν θα βλέπατε ποτέ όλες αυτές τις απότομες κορυφές και κοιλάδες που ξέρουμε ότι υπάρχουν».

Έτσι, οι ερευνητές συνδύασαν τη γνώση τους για την επιφάνεια του πάγου από δορυφόρους με την κατανόησή τους για το πώς κινείται ο πάγος βάσει της φυσικής.

Η Όκεντεν εξήγησε: «Είναι λίγο σαν να κάνεις καγιάκ σε ένα ποτάμι, και να υπάρχουν βράχια κάτω από το νερό· μερικές φορές δημιουργούνται δίνες στην επιφάνεια, που σου αποκαλύπτουν τι υπάρχει από κάτω».

«Και φυσικά ο πάγος ρέει πολύ διαφορετικά από το νερό, αλλά και πάλι, όταν ο πάγος περνά πάνω από μια κορυφογραμμή ή έναν λόφο στο βραχώδες υπόστρωμα αυτό αποτυπώνεται τόσο στην τοπογραφία της επιφάνειας όσο και στην ταχύτητα ροής».

Ενώ γνωρίζαμε τις μεγάλες οροσειρές της Ανταρκτικής, η νέα προσέγγιση αποκάλυψε δεκάδες χιλιάδες άγνωστους λόφους και ράχες, καθώς και λεπτομέρειες γύρω από βουνά και φαράγγια κάτω από τον πάγο.

Η Όκεντεν είπε: «Νομίζω ότι είναι απλώς εξαιρετικά ενδιαφέρον να βλέπεις όλα αυτά τα νέα τοπία και να ανακαλύπτεις τι υπάρχει εκεί».

«Είναι σαν όταν βλέπεις για πρώτη φορά έναν τοπογραφικό χάρτη του Άρη και λες: “ουάου, αυτό είναι τόσο ενδιαφέρον, αυτό μοιάζει λίγο με τη Σκωτία” ή “αυτό δεν μοιάζει με τίποτα που έχω ξαναδεί”».

Μια ενδιαφέρουσα ανακάλυψη είναι ένα βαθύ κανάλι στην Υποπαγετωνική Λεκάνη Maud. Έχει βάθος 50 μέτρων, πλάτος 6 χιλιομέτρων και εκτείνεται για 400 χιλιόμετρα. Ο νέος χάρτης βασίζεται σε υποθέσεις για τη ροή του πάγου, οι οποίες έχουν αβεβαιότητες, και πολλά μένουν να ανακαλυφθούν σχετικά με τα πετρώματα και τα ιζήματα κάτω από τον πάγο.

Άλλοι ερευνητές θεωρούν ότι οι χάρτες είναι ένα βήμα προς τα εμπρός, σε συνδυασμό με περαιτέρω έρευνες.

Ο δρ Πίτερ Φρέτγουελ, ανώτερος επιστήμονας στη Βρετανική Ανταρκτική Υπηρεσία, δήλωσε: «Αυτό είναι ένα πραγματικά χρήσιμο εργαλείο. Μας δίνει τη δυνατότητα να καλύψουμε τα κενά ανάμεσα σε αυτές τις έρευνες».

Μια λεπτομερής κατανόηση των κορυφογραμμών, λόφων, βουνών και καναλιών θα μπορούσε να βελτιώσει τα μοντέλα για τις μελλοντικές αλλαγές στην Ανταρκτική. Αυτά τα γεωμορφολογικά χαρακτηριστικά καθορίζουν την ταχύτητα κίνησης των παγετώνων και την ταχύτητα υποχώρησής τους σε ένα θερμαινόμενο κλίμα. Ο μελλοντικός ρυθμός τήξης της Ανταρκτικής είναι μία από τις μεγαλύτερες άγνωστες παραμέτρους στην επιστήμη του κλίματος.

Ο Φρέτγουελ συμφώνησε: «Αυτή η μελέτη μας δίνει μια καλύτερη εικόνα για το τι πρόκειται να συμβεί στο μέλλον και για το πόσο γρήγορα ο πάγος της Ανταρκτικής θα συμβάλει στην παγκόσμια άνοδο της στάθμης της θάλασσας».

Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα. Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.