Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, λίγες ημέρες μετά τη στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ στη Βενεζουέλα, εξετάζει το ενδεχόμενο νέας παρέμβασης, αυτή τη φορά στο Ιράν, όπου εκατοντάδες -αν όχι χιλιάδες- άνθρωποι φέρεται να έχουν σκοτωθεί εξαιτίας της καταστολής των διαδηλώσεων.

Σύμβουλοι του προέδρου προειδοποιούν ότι το Ιράν αποτελεί πολύ πιο σύνθετο και επικίνδυνο πεδίο, με τις διαθέσιμες στρατιωτικές και μη στρατιωτικές επιλογές να ενέχουν υψηλό ρίσκο αποτυχίας ή και αντίστροφων αποτελεσμάτων.

Οπως δήλωσε Αμερικανός πρώην αξιωματούχος με εμπειρία στην περιοχή, «η στρατιωτική δράση είναι χαοτική και απρόβλεπτη, και δεν είμαστε καλοί στις παρεμβάσεις που δεν περιλαμβάνουν χρήση βίας. Το Ιράν είναι ένα σύνθετο σύστημα».

Ακτιβιστικές οργανώσεις εκτιμούν ότι από τα τέλη Δεκεμβρίου έχουν σκοτωθεί πάνω από 500 άνθρωποι, ανάμεσά τους και δεκάδες μέλη των δυνάμεων ασφαλείας, ενώ χιλιάδες έχουν συλληφθεί.

Ο Τραμπ ανακοίνωσε τη Δευτέρα την επιβολή δασμών 25% σε χώρες που συνεχίζουν να συναλλάσσονται με το Ιράν και δήλωσε ότι εξετάζει «πολύ ισχυρές επιλογές» αν η Τεχεράνη συνεχίσει να «δολοφονεί ειρηνικούς διαδηλωτές».

Ο Λευκός Οίκος ανέφερε ότι στα σενάρια περιλαμβάνονται και αεροπορικά πλήγματα.

Στρατιωτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι πιθανοί στόχοι θα μπορούσαν να είναι υποδομές του ιρανικού στρατού και των Φρουρών της Επανάστασης, κέντρα διοίκησης και αποθήκες όπλων, ακόμη και ανώτατα στελέχη του καθεστώτος.

Κατά την πρώτη θητεία Τραμπ, οι ΗΠΑ είχαν σκοτώσει τον Κασέμ Σολεϊμανί, ενώ ο ίδιος ο πρόεδρος είχε αφήσει ανοικτό το ενδεχόμενο στοχοποίησης ακόμη και του ανώτατου ηγέτη Αλί Χαμενεΐ.

Ωστόσο, ειδικοί προειδοποιούν ότι μια τέτοια κίνηση ενδέχεται να ενισχύσει την αφήγηση της ιρανικής ηγεσίας περί «ξένης συνωμοσίας» και να οδηγήσει σε συσπείρωση της κοινωνίας γύρω από το καθεστώς, όπως συνέβη όταν το Ισραήλ εξαπέλυσε τον 12ήμερο πόλεμο τον Ιούνιο, με περιορισμένη αμερικανική εμπλοκή.

Αμερικανοί στρατιωτικοί αντιμετωπίζουν, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, μεγάλες δυσκολίες στον εντοπισμό στόχων που θα μπορούσαν να ενθαρρύνουν αποσχίσεις και ρήγματα στο σύστημα εξουσίας.

Οπως σημειώνει η Ντάνα Στράουλ, πρώην αναπληρώτρια υφυπουργός Αμυνας για τη Μέση Ανατολή, «η προστασία διαδηλωτών από την καταστολή δεν αποτελεί ρεαλιστικό στρατιωτικό στόχο».

Το καθεστώς της Τεχεράνης έχει μέχρι στιγμής απαντήσει με κλιμάκωση της βίας και μπλακ άουτ στο Διαδίκτυο, απορρίπτοντας τις πιέσεις.

Ο Τραμπ υποστηρίζει ότι οι αμερικανικές επιθέσεις του Ιουνίου «εξουδετέρωσαν» το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, ωστόσο, πρόσφατα επανήλθε με προειδοποιήσεις για νέο γύρο επιχειρήσεων αν διαπιστωθεί ότι το πρόγραμμα αναβιώνει, ύστερα και από παροτρύνσεις του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπέντζαμιν Νετανιάχου.

Παράλληλα, η επιχείρηση σύλληψης του Νικολάς Μαδούρο στη Βενεζουέλα έχει τροφοδοτήσει εικασίες για πιθανό σενάριο «αποκεφαλισμού» της ιρανικής ηγεσίας.

Ωστόσο, σύμβουλοι του Τραμπ επισημαίνουν ότι κάτι τέτοιο στο Ιράν θα ήταν πολύ πιο περίπλοκο, καθώς οι ΗΠΑ έχουν μειώσει τη στρατιωτική τους παρουσία στον Κόλπο και στη Μεσόγειο, ενώ η Τεχεράνη έχει προειδοποιήσει ότι θα απαντήσει με πλήγματα κατά αμερικανικών στόχων.

Στον Λευκό Οίκο επιμένουν ότι «η διπλωματία είναι πάντα η πρώτη επιλογή», με την εκπρόσωπο Καρολάιν Λέβιτ να δηλώνει ότι τα μηνύματα που μεταφέρει ιδιωτικά το Ιράν διαφέρουν από τη δημόσια ρητορική του.

Τόνισε, ωστόσο, ότι «όλες οι επιλογές παραμένουν στο τραπέζι» και ότι ο πρόεδρος «δεν φοβάται να χρησιμοποιήσει στρατιωτικά μέσα αν το κρίνει αναγκαίο».

Οπως συνοψίζει πρώην ανώτατος αξιωματούχος του Πενταγώνου: «Ο Τραμπ είναι ο άγνωστος παράγοντας. Και αυτό είναι που φοβίζει περισσότερο το Ιράν».

Πηγή: Financial Times