Σημαντική υστέρηση παρουσιάζει η Ελλάδα στις επιχορηγήσεις του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, σύμφωνα με ειδική ανάλυση της Eurobank. Στην έκθεση τονίζεται ότι η Ελλάδα «στο σκέλος των επιχορηγήσεων επιτυγχάνει σημαντικά χαμηλότερο ποσοστό χρήσης».

Η έκθεση υπογραμμίζει συγκεκριμένους τομείς όπου η αξιοποίηση των πόρων από την ελληνική κυβέρνηση υστερεί. Η κυβέρνηση έχει την ευθύνη να ολοκληρώσει την αποστολή του Ταμείου μέχρι τις 31 Αυγούστου 2026.

Είναι αξιοσημείωτο ότι στους πυλώνες «Κοινωνική και εδαφική συνοχή» και «Πολιτικές για την επόμενη γενιά», το ποσοστό της Ελλάδας είναι αισθητά χαμηλότερο, σύμφωνα με την Eurobank.

Η ανάλυση υπογραμμίζει την ανάγκη επιτάχυνσης της υλοποίησης του Ταμείου Ανάκαμψης. «Είναι σημαντικό να εντατικοποιηθούν οι προσπάθειες ώστε να υλοποιηθούν όσο το δυνατόν περισσότερες από τις υπολειπόμενες μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις που συνδέονται με αυτό και κατά συνέπεια να αντληθούν όσο το δυνατόν περισσότεροι πόροι», επισημαίνεται.

Στην εκταμίευση πόρων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή προς την Ελλάδα την περίοδο 2020-2024, η Ελλάδα έχει καλύτερες επιδόσεις στην εκταμίευση δανειακών πόρων σε σύγκριση με τον μέσο όρο της ΕΕ-27. Τόσο το ετήσιο όσο και το σωρευτικό ποσοστό εκταμιεύσεων δανείων προς το σύνολο των διαθέσιμων δανειακών πόρων είναι υψηλότερα.

Στο σκέλος των επιχορηγήσεων, αν και η καμπύλη που δείχνει την εξέλιξη του σωρευτικού ποσού εκταμιεύσεων της Ελλάδας συμπίπτει στο μεγαλύτερο μέρος της με την αντίστοιχη της ΕΕ-27, το έτος 2024 οι δύο καμπύλες αποκλίνουν.

Σχετικά με τη χρήση των πόρων του ΤΑΑ, η Ελλάδα επιτυγχάνει οριακά καλύτερη επίδοση συγκριτικά με τον μέσο όρο της ΕΕ-27 στο ποσοστό χρήσης δανειακών πόρων, ενώ στο σκέλος των επιχορηγήσεων επιτυγχάνει σημαντικά χαμηλότερο ποσοστό χρήσης. Ωστόσο, η εικόνα αυτή αλλάζει αν ληφθεί υπόψη η εξέλιξη των ετήσιων ποσοστών εκταμίευσης δανείων και επιχορηγήσεων ως προς το σύνολο των αντίστοιχων διαθέσιμων πόρων.

Και στα δύο σκέλη, η Ελλάδα έχει βελτιώσει σημαντικά τα ποσοστά της, τα οποία είναι υψηλότερα από τα αντίστοιχα του μέσου όρου της ΕΕ-27 τη διετία 2023-2024 (το 2024 στην περίπτωση των επιχορηγήσεων και από το 2023 στην περίπτωση των δανείων).

Αναφορικά με την κατανομή των πόρων του ΤΑΑ, στο σκέλος των επιχορηγήσεων το μεγαλύτερο ποσοστό κατευθύνεται σε κεφαλαιουχικές δαπάνες και είναι το τρίτο υψηλότερο μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ-27. Στο σκέλος των δανείων, το μεγαλύτερο ποσοστό κατευθύνθηκε σε άλλα στοιχεία κόστους που δεν λογίζονται ως δαπάνες (π.χ. παροχή δανείων, εισφορές μετοχικού κεφαλαίου) και προφανώς αφορά την παροχή δανείων του ΤΑΑ μέσω του τραπεζικού συστήματος.

Σύμφωνα πάντα με την έκθεση της Eurobank, η Ελλάδα επιτυγχάνει σχετικά ικανοποιητικές επιδόσεις στο ποσοστό ολοκλήρωσης οροσήμων/στόχων για το σύνολο των πυλώνων, το οποίο είναι πολύ κοντά σε αυτό του μέσου όρου της ΕΕ-27. Στους επιμέρους πυλώνες, η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη.

Στους πυλώνες «Πράσινη μετάβαση» και «Έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη», το ποσοστό ολοκλήρωσης οροσήμων/στόχων της Ελλάδας είναι υψηλότερο συγκριτικά με το μέσο όρο της ΕΕ-27, ενώ στον δεύτερο πυλώνα έχει ποσοστό ολοκλήρωσης άνω του 50%. Στον πυλώνα «Ψηφιακός μετασχηματισμός», το ποσοστό ολοκλήρωσης είναι κοντά στον μέσο όρο της ΕΕ-27.

Στον πυλώνα «Υγεία και οικονομική, κοινωνική και θεσμική ανθεκτικότητα», αν και το ποσοστό της Ελλάδας είναι χαμηλότερο από αυτό του μέσου όρου της ΕΕ-27, δεν υπολείπεται σημαντικά. Αντίθετα, στους πυλώνες «Κοινωνική και εδαφική συνοχή» και «Πολιτικές για την επόμενη γενιά», το σχετικό ποσοστό της Ελλάδας είναι αρκετά χαμηλότερο.

Η Eurobank προτρέπει την ελληνική κυβέρνηση να «τρέξει» τις διαδικασίες. Το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας είναι σημαντικό για την Ελλάδα, καθώς οι διαθέσιμοι πόροι αποτελούν σημαντικό μερίδιο του ΑΕΠ. Δεδομένου ότι τα ορόσημα/στόχοι και το χρονοδιάγραμμα για την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων είναι πιεστικά (καταληκτική ημερομηνία 31/08/2026), είναι σημαντικό να εντατικοποιηθούν οι προσπάθειες ώστε να υλοποιηθούν όσο το δυνατόν περισσότερες από τις υπολειπόμενες μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις και να αντληθούν περισσότεροι πόροι.

Επιπλέον, η ταχύτητα της απορρόφησης των πόρων θα πρέπει να συνάδει με την αποτελεσματικότητα των επενδύσεων. Οι πόροι θα πρέπει να κατευθύνονται προς τομείς υψηλότερης τεχνολογίας και προστιθέμενης αξίας, ώστε να ενισχυθεί η παραγωγικότητα και η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας και να μειωθεί η απόσταση που χωρίζει την Ελλάδα από τις υπόλοιπες χώρες της ΕΕ-27, διασφαλίζοντας μακροχρόνια βιώσιμη ανάπτυξη.