Ο Προϋπολογισμός του 2027 βρήκε ήδη τις επενδύσεις που χρειάζεται για να πετύχει ανάπτυξη 2,3%. Δεν χρειάστηκε να περιμένει αποφάσεις διοικητικών συμβουλίων, τραπεζικές εγκρίσεις, οικοδομικές άδειες ή σύνδεση με το ηλεκτρικό δίκτυο. Τις πέρασε στο Excel και τελείωσε.

Το προσχέδιο του Προϋπολογισμού προβλέπει ότι οι επενδύσεις θα αυξηθούν κατά 7,9% το 2027, έναντι μόλις 1,7% στην Ευρωζώνη, και θα φτάσουν στο 18,6% του ΑΕΠ. Πρόκειται για εντυπωσιακή επίδοση, ιδίως επειδή το 2027 θα είναι η πρώτη χρονιά μετά το μεγάλο πάρτι του Ταμείου Ανάκαμψης. Η μεγάλη ροή ευρωπαϊκής χρηματοδότησης τελειώνει, όμως η επενδυτική δραστηριότητα προβλέπεται να επιταχύνει.

Σύμφωνα με ανάλυση του Capital.gr, οι δημόσιες επενδυτικές δαπάνες θα μειωθούν κατά 5,7 δισ. ευρώ σε σχέση με το 2026. Για να αυξηθεί ταυτόχρονα το σύνολο των επενδύσεων κατά περίπου 3 δισ., ο ιδιυτικός τομέας πρέπει να προσθέσει μέσα σε έναν χρόνο περίπου 8,7 δισ. ευρώ. Κάπου εδώ ο προϋπολογισμός παύει να είναι πρόβλεψη και αρχίζει να θυμίζει παραγγελία.

Το Ταμείο Ανάκαμψης έφερνε χρήματα μαζί με προθεσμίες. Συνέδεε επιδοτήσεις, φθηνά δάνεια, τράπεζες και υπουργεία με έργα που έπρεπε να τελειώσουν εγκαίρως. Όσα θα συζητούσαμε επί δέκα χρόνων απέκτησαν ξαφνικά ημερομηνία λήξης, επειδή διαφορετικά τα χρήματα θα χάνονταν. Το 2027 αυτή η πίεση υποχωρεί. Ο προϋπολογισμός περιμένει από τον ιδιυτικό τομέα να καλύψει το χρηματοδοτικό κενό και να προσθέσει όσα χρειάζονται για την αύξηση των επενδύσεων.

Το ποσό δεν είναι αδύνατο. Η Ελλάδα έχει πολιτική σταθερότητα, καλύτερη πιστοληπτική εικόνα, μειούμενο δημόσιο χρέος και σημαντικές επενδύσεις ήδη σε εξέλιξη. Η κυβέρνηση προσθέτει επιταχυνόμενες αποσβέσεις για μηχανολογικό εξοπλισμό, φορολογικές ελαφρύνσεις, πρόγραμμα δανείων και εγγυήσεις 1,5 δισ. ευρώ για μικρομεσαίες επιχειρήσεις και αυξημένους εθνικούς και συγχρηματοδοτούμενους πόρους. Σχέδιο υπάρχει. Το ερώτημα είναι πόση πρόσθετη επενδυτική δαπάνη μπορεί ρεαλιστικά να φέρει μέσα στο 2027 δεδομένης της ελληνικής γραφειοκρατίας.

Αρκετές επενδύσεις του 2027 έχουν αποφασιστεί ήδη. Το οικονομικό επιτελείο οφείλει να δείξει ποια ώριμα έργα, με ποια χρηματοδότηση και ποιο χρονοδιάγραμμα, στηρίζουν τα επιπλέον 8,7 δισ. Η απαρίθμηση μεγάλων έργων δεν αρκεί, όσο εντυπωσιακά κι αν δείχνουν στις μακέτες. Μετράει πόσα χρήματα θα δαπανηθούν μέσα στη χρονιά.

Ο ιδιώτης επενδυτής βάζει χρήματα όταν η αναμενόμενη απόδοση καλύπτει το κόστος του κεφαλαίου και τον κίνδυνο. Σήμερα η ενέργεια παραμένει ακριβή, η διεθνής ζήτηση είναι αβέβαιη και η Ευρώπη αναπτύσσεται με το σταγονόμετρο. Το ίδιο το Ελληνικό Δημοσιονομικό Συμβούλιο υιοθετεί τις προβλέψεις ως αποδεκτές, επισημαίνει όμως ότι το 7,9% βρίσκεται πάνω από τις εκτιμήσεις των διεθνών οργανισμών και ότι η μετάβαση στη μετά Ταμείου Ανάκαμψης εποχή είναι κρίσιμη.

Για να αποφασίσει κάποιος μια νέα παραγωγική επένδυση πρέπει να γνωρίζει πότε θα αδειοδοτηθεί, πόσο θα πληρώνει το ρεύμα, αν θα βρει προσωπικό, πότε θα τελεσιδικήσει μια εμπορική διαφορά και αν οι φορολογικοί κανόνες θα μείνουν ίδιοι μέχρι να αποσβέσει το μηχάνημα. Σε αυτά η Ελλάδα έχει βελτιωθεί. Παραμένουν όμως αρκετές εκκρεμότητες για να αναβάλλονται επενδυτικές αποφάσεις ή να προτιμάται μια άλλη χώρα. Στο μεταξύ, η άδεια περιμένει στην υπηρεσία και η επένδυση έχει ήδη καταχωριστεί στην κυβερνητική πρόβλεψη.

Κανένα από αυτά δεν διορθώνεται με υπουργική εγκύκλιο την παραμονή της Πρωτοχρονιάς. Το επενδυτικό περιβάλλον χτίζεται επί χρόνια και καταστρέφεται με μία αιφνιδιαστική ρύθμιση. Ο επιχειρηματίας θυμάται τις παλιές εκπλήξεις περισσότερο από όσο ο συντάκτης του προϋπολογισμού θυμάται τις περσινές προβλέψεις.

Μια νέα πολυτελής κατοικία και μια γραμμή παραγωγής εξαγόμενων προϊόντων καταγράφονται και οι δύο ως επενδύσεις. Αφήνουν όμως διαφορετικό αποτύπωμα σε μισθούς, εξαγωγές και παραγωγικότητα. Το ποσοστό μπορεί να βγει και η παραγωγική εξάρτηση της χώρας να παραμείνει.

Η κυβέρνηση εισπράττει σήμερα την πολιτική απόδοση της πρόβλεψης για ανάπτυξη 2,3%. Για να πραγματοποιηθεί, οι επιχειρηματίες πρέπει αύριο να βάλουν τα χρήματα. Αν τα κεφάλαια καθυστερήσουν, μαζί τους θα καθυστερήσουν οι προσλήψεις, οι παραγγελίες στους προμηθευτές και τα φορολογικά έσοδα. Η απόσταση ανάμεσα στην πρόβλεψη και στην πραγματικότητα πληρώνεται με δουλειές και εισοδήματα.

Ο προϋπολογισμός δικαιούται να είναι αισιόδοξος. Αν οι επενδύσεις καθυστερήσουν, το οικονομικό επιτελείο θα πρέπει να εξηγήσει πού στηρίχθηκε η πρόβλεψή του. Οι επιχειρηματίες δεν υπέγραψαν τον προϋπολογισμό.

Στο Excel, τα 8,7 δισ. ευρώ επενδύθηκαν ήδη. Μένει να βρεθούν οι επενδυτές. Η μόνη περίπτωση να εξασφαλίζονται αυτά τα λεφτά επί πραγματικού θα ήταν κάποιο σχεδιαζόμενο νέο γραφείο υποδοχής και εξυπηρέτησης μεγαλο-επενδυτών, που θα ισοπεδώνει την ελληνική γραφειοκρατία με ένα απλό νεύμα του.

Υπάρχει τέτοιο πράγμα στα σκαριά;