Σχέδιο-φωτιά από τον Ζελένσκι: Η 24η Φεβρουαρίου αλλάζει την πορεία του πολέμου
Μια κίνηση υψηλού ρίσκου και έντονου συμβολισμού φέρεται να προετοιμάζει ο Ουκρανός πρόεδρος, Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Σύμφωνα με αποκαλυπτικό δημοσίευμα των Financial Times, ο ηγέτης της εμπόλεμης χώρας προτίθεται να ανακοινώσει στις 24 Φεβρουαρίου —ανήμερα της επετείου της ρωσικής εισβολής— το σχέδιό του για τη διεξαγωγή προεδρικών εκλογών και ενός κρίσιμου δημοψηφίσματος. Καθώς ο πόλεμος εισέρχεται στην πέμπτη χρονιά του, η επιλογή της συγκεκριμένης ημερομηνίας δεν είναι τυχαία, αλλά σηματοδοτεί μια προσπάθεια επαναπροσδιορισμού της εθνικής πορείας.
Οι πιέσεις από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού φαίνεται πως είναι καταλυτικές. Η κυβέρνηση Τραμπ φέρεται να έχει ασκήσει έντονη πίεση στο Κίεβο, θέτοντας ως ορόσημο τη 15η Μαΐου για τη διενέργεια των δύο ψηφοφοριών. Το διακύβευμα είναι τεράστιο, καθώς οι ΗΠΑ προειδοποιούν πως η Ουκρανία κινδυνεύει να χάσει τις εγγυήσεις ασφαλείας αν δεν προχωρήσει στις κάλπες. Παράλληλα, πηγές του Reuters αναφέρουν πως οι διαπραγματευτές στοχεύουν σε μια ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ Μόσχας και Κιέβου εντός του Μαρτίου, αν και οι διαφωνίες για τα εδάφη παραμένουν το μεγάλο εμπόδιο.
Στο παρασκήνιο, η αμερικανική ομάδα διαπραγμάτευσης, με επικεφαλής τον Στιβ Γουίτκοφ και τον Τζάρεντ Κούσνερ, έχει ήδη πραγματοποιήσει συναντήσεις στο Άμπου Ντάμπι και το Μαϊάμι. Ο χρόνος πιέζει, καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ αναμένεται να στρέψει την προσοχή του στα εσωτερικά ζητήματα ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου. «Οι Αμερικανοί βιάζονται», αναφέρει χαρακτηριστικά πηγή με γνώση των συνομιλιών, ενώ ήδη ο πρόσφατος γύρος συνομιλιών στο Άμπου Ντάμπι οδήγησε στην απελευθέρωση 314 αιχμαλώτων πολέμου, προετοιμάζοντας το έδαφος για τη συνέχεια.
Ο ίδιος ο Ζελένσκι έχει δώσει το στίγμα των προθέσεών του, σημειώνοντας πως οι Αμερικανοί επιθυμούν το τέλος των εχθροπραξιών «μέχρι τις αρχές του καλοκαιριού, τον Ιούνιο». Μιλώντας για τη διεθνή κινητικότητα, αποκάλυψε πως «Οι Ηνωμένες Πολιτείες προσκάλεσαν για πρώτη φορά τις δύο ομάδες Ρώσων και Ουκρανών διαπραγματευτών, πιθανόν στο Μαϊάμι, σε μία εβδομάδα». Ωστόσο, ο Ουκρανός πρόεδρος ξεκαθάρισε πως η χώρα του δεν θα δεχθεί καμία συμφωνία ερήμην της, ειδικά για το εδαφικό, ενώ σχολιάζοντας την πρόταση για «ελεύθερη οικονομική ζώνη» στα ανατολικά, τόνισε: «Ακόμα κι αν καταφέρουμε να δημιουργήσουμε μια ελεύθερη οικονομική ζώνη, θα έχουμε ανάγκη δίκαιους και αξιόπιστους κανόνες».
Οι προκλήσεις παραμένουν βουνό. Η ρωσική πλευρά συνεχίζει τα πλήγματα στις ενεργειακές υποδομές, ενώ οι ουκρανικές εκλογικές αρχές προειδοποιούν πως απαιτούνται τουλάχιστον έξι μήνες για την οργάνωση ψηφοφοριών, δεδομένου ότι ο στρατιωτικός νόμος απαγορεύει επί του παρόντος τέτοιες διαδικασίες. Επιπλέον, το Κίεβο απαιτεί κατάπαυση του πυρός κατά την προεκλογική περίοδο και εγγυήσεις ασφαλείας προτού υπογραφεί οτιδήποτε. «Η θέση του Κιέβου είναι ότι δεν μπορεί να συμφωνηθεί τίποτα πριν διασφαλιστούν οι εγγυήσεις ασφαλείας για την Ουκρανία από τις ΗΠΑ και τους εταίρους της», υπογραμμίζουν διπλωματικές πηγές, την ώρα που από τη Μόσχα διαρρέει μέσω του TASS πως η σύνταξη ενός ειρηνευτικού εγγράφου θα απαιτήσει τουλάχιστον ενάμιση μήνα σκληρής δουλειάς.