Μια ιστορική απόφαση που θωρακίζει την εθνική μνήμη έλαβε το Υπουργείο Πολιτισμού, κηρύσσοντας ως μνημείο το σύνολο της φωτογραφικής συλλογής για τους 200 εκτελεσθέντες κομμουνιστές στην Καισαριανή. Με τη γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων, το ελληνικό κράτος αποκτά πλέον το απαραίτητο θεσμικό έρεισμα για να διεκδικήσει και να εντάξει στην κατοχή του αυτά τα ανεκτίμητα τεκμήρια.

Η υπουργός Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη, με επίσημη δήλωσή της υπογράμμισε τη σημασία του ευρήματος, χαρακτηρίζοντας τις φωτογραφίες «εξόχως σημαντικά τεκμήρια της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας». Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά: «Οι 12 φωτογραφίες που είδαν το φως της δημοσιότητας και απεικονίζουν Ελληνες πατριώτες, πριν από την εκτέλεσή τους στην Καισαριανή, την Πρωτομαγιά του 1944, αποτελούν εξόχως σημαντικά τεκμήρια της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας. Οι φωτογραφίες της συλλογής δίνουν “πρόσωπο” στις ιστορικές μαρτυρίες για το ήθος και τον πατριωτισμό τους, λίγες στιγμές πριν από την εκτέλεσή τους, και για αυτό είναι ανεκτίμητες. Αλλά και οι υπόλοιπες φωτογραφίες είναι πολύ σημαντικές, καθώς επιτρέπουν να πλαισιώσουμε το δράμα της κατεχόμενης Ελλάδας και με το βλέμμα του κατακτητή. Ο μηχανισμός προπαγάνδας που έστησε ο Γιόζεφ Γκέμπελς αξιοποίησε την αιχμή της τεχνολογίας ενημέρωσης της εποχής του -τον κινηματογράφο και τη φωτογραφία-, για να δημιουργήσει σκηνοθετημένα τεκμήρια “επιτυχίας” και διάδοσής της, ως εργαλείο επιρροής».

Η κινητοποίηση των αρχών ήταν ακαριαία. Η Διεύθυνση Νεώτερης Πολιτιστικής Κληρονομιάς ήρθε σε επαφή με τον Βέλγο συλλέκτη Tim de Craene, ενώ ειδικοί εμπειρογνώμονες μεταβαίνουν την Παρασκευή στην έδρα του στο Εβεργκεμ του Βελγίου. Στόχος είναι η αυτοψία της συλλογής και οι απευθείας συνομιλίες για την απόκτησή της.

Το χρονικό της υπόθεσης ξεκίνησε το Σάββατο 14 Φεβρουαρίου, όταν οι φωτογραφίες εμφανίστηκαν προς δημοπράτηση στο eBay.de από την εταιρεία Crain’s Militaria. Ο de Craene, που ειδικεύεται σε τεκμήρια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, βρέθηκε στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος μετά την τεράστια αναπαραγωγή του θέματος στα ελληνικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Παρόλο που ο ίδιος απέσυρε τις επίμαχες 12 φωτογραφίες το πρωί της Δευτέρας 16 Φεβρουαρίου, το υπόλοιπο αρχείο παραμένει διαθέσιμο προς πώληση.

Πρόκειται για το αρχείο που δημιούργησε ο τότε υπολοχαγός της Βέρμαχτ, Χέρμαν Χόιερ, ο οποίος υπηρετούσε στη Μαλακάσα το 1943–1944. Ο Χόιερ φέρεται να είχε λάβει εντολή να παρακολουθήσει ή να συνδράμει στην εκτέλεση των 200 Ελλήνων κρατουμένων που μεταφέρθηκαν από το Χαϊδάρι στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του 1944. Η συλλογή του, που περιλαμβάνει υλικό από το Βέλγιο, τη Γαλλία και την Ελλάδα, αποτελεί πλέον στόχο εθνικής διεκδίκησης.