Η αξία που έχει πλέον ένα ακίνητο, τόσο σε διεθνές όσο και σε εγχώριο επίπεδο, δεν καθορίζεται αποκλειστικά από την προνομιακή θέση, τα τετραγωνικά μέτρα ή την παλαιότητα του κτιρίου. Στο σύνθετο περιβάλλον των σύγχρονων πόλεων, όπου η κλιματική κρίση, οι ενεργειακές πιέσεις και οι κοινωνικές ανισότητες συνυπάρχουν, ένας εξίσου καθοριστικός παράγοντας αναδεικνύεται: οι υποδομές. Δεν αναφερόμαστε μόνο στις ορατές παρεμβάσεις, όπως οι δρόμοι, τα δίκτυα και τα μέσα μεταφοράς, αλλά και σε εκείνες που λειτουργούν ως αφανείς μηχανισμοί ασφάλειας, ανθεκτικότητας και μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας. Διεθνείς οργανισμοί υπογραμμίζουν ότι η ανθεκτικότητα των υποδομών αποτελεί πλέον θεμελιώδες κριτήριο οικονομικής σταθερότητας. Ο ΟΟΣΑ επισημαίνει χαρακτηριστικά ότι οι πόλεις που επενδύουν σε κλιματικά ανθεκτικές δομές μειώνουν δραστικά τον μακροπρόθεσμο οικονομικό κίνδυνο, προστατεύοντας αποτελεσματικά την αξία των περιουσιακών στοιχείων τους.

Η αγορά των ακινήτων βρίσκεται στο επίκεντρο αυτής της παγκόσμιας αναθεώρησης. Σύμφωνα με ανάλυση της Παγκόσμιας Τράπεζας, το real estate αποτελεί το μεγαλύτερο απόθεμα πλούτου στις ανεπτυγμένες οικονομίες, παραμένοντας όμως εκτεθειμένο σε κλιματικούς κινδύνους, από πλημμύρες και καύσωνες μέχρι την ενεργειακή ανασφάλεια. Περιοχές που στερούνται επαρκών υποδομών προσαρμογής καταγράφουν ήδη αυξημένο επενδυτικό ρίσκο και μεγάλη μεταβλητότητα στις αξίες τους. Την ίδια στιγμή, οι αστικές αναπλάσεις αντιμετωπίζονται πλέον διεθνώς ως σύνθετα έργα υποδομής και όχι ως απλές παρεμβάσεις καλλωπισμού. Η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων τονίζει ότι οι αναπλάσεις που ενσωματώνουν βιώσιμες και πράσινες λύσεις αποδίδουν πολλαπλασιαστικά οφέλη στην αξία των ακινήτων και στη λειτουργικότητα του αστικού ιστού.

Η ελληνική πραγματικότητα έρχεται να επιβεβαιώσει αυτή τη στενή σύνδεση. Σύμφωνα με ανάλυση του ΙΟΒΕ για τον κλάδο των κατασκευών, οι επενδύσεις σε δημόσια έργα και αστικές παρεμβάσεις αποτελούν τον βασικό μοχλό για τη διαμόρφωση ενός σταθερού περιβάλλοντος στην αγορά ακινήτων. Το ΙΟΒΕ επισημαίνει ότι η ωρίμανση των έργων και η συνέπεια στην υλοποίησή τους επηρεάζουν άμεσα την ελκυστικότητα μιας περιοχής. Σε αυτό το πλαίσιο, ο ρόλος των υποδομών επαναπροσδιορίζεται. Όπως επεσήμανε πρόσφατα ο πρόεδρος του ΤΜΕΔΕ, Κωνσταντίνος Μακέδος, οι υποδομές δεν είναι μόνο έργα, αλλά ένας μηχανισμός προστασίας απέναντι στην κλιματική κρίση, τα ακραία φαινόμενα, τη δυσλειτουργία των αλυσίδων εφοδιασμού και την ενεργειακή αβεβαιότητα. Πρόκειται για έναν μηχανισμό παραγωγικότητας και οικονομικής ισχύος που θωρακίζει τη χώρα, εξασφαλίζοντας την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση.

Ο κλιματικός κίνδυνος έχει αποκτήσει πλέον και χρηματοπιστωτική διάσταση. Η Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών και το Δίκτυο Κεντρικών Τραπεζών για την Πράσινη Μετάβαση επισημαίνουν ότι οι φυσικοί κίνδυνοι μεταφράζονται άμεσα σε χρηματοοικονομικό ρίσκο, επηρεάζοντας τις εξασφαλίσεις των τραπεζών. Η Αθήνα αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα πόλης που δέχεται τέτοιες πιέσεις. Στο Σχέδιο Δράσης για την Κλιματική Αλλαγή του Δήμου Αθηναίων τονίζεται ότι για κάθε ένα ευρώ που επενδύεται σε έργα προσαρμογής, μπορούν να εξοικονομηθούν έως έξι ευρώ σε μελλοντικές δαπάνες διαχείρισης κρίσεων. Η ανάγκη για μια εθνική στρατηγική είναι επιτακτική. Όπως έχει τονίσει ο κ. Μακέδος, η Ελλάδα οφείλει να πρωτοπορήσει με ευρεία χρήση της ψηφιοποίησης και της τεχνητής νοημοσύνης, δημιουργώντας έργα που μειώνουν τους κινδύνους και ενισχύουν τις συνεργασίες μεταξύ Πολιτείας, αγοράς και επιστημονικής κοινότητας. Το συμπέρασμα είναι σαφές: οι υποδομές δεν αυξάνουν απλώς την αξία των ακινήτων, αλλά καθορίζουν αν αυτή η αξία θα αντέξει στον χρόνο.