Πλανητικός συναγερμός: Τι αλλάζει στην αγορά πετρελαίου μετά την επίθεση
Η απόφαση του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για κοινή στρατιωτική επιχείρηση με το Ισραήλ κατά του Ιράν το περασμένο Σάββατο έχει θέσει τον πλανήτη σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Πρόκειται για τη δεύτερη φορά φέτος που η αμερικανική κυβέρνηση πλήττει μια μεγάλη πετρελαιοπαραγωγό δύναμη, όμως αυτή η σύγκρουση απειλεί να πυροδοτήσει μια παγκόσμια οικονομική κρίση δίχως προηγούμενο.
Η ένταση κλιμακώθηκε δραματικά όταν αξιωματούχος της ευρωπαϊκής αποστολής ASPIDES επιβεβαίωσε την εκπομπή σημάτων VHF από τους Φρουρούς της Επανάστασης. Το μήνυμα ήταν σαφές και απειλητικό: «κανένα πλοίο δεν επιτρέπεται να διέλθει από τα Στενά του Ορμούζ». Με το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και φυσικού αερίου να διακινείται από αυτό το στρατηγικό πέρασμα, η κίνηση της Τεχεράνης ισοδυναμεί με οικονομικό στραγγαλισμό της διεθνούς αγοράς.
Ήδη πριν την επίθεση, η αγωνία είχε εκτοξεύσει την τιμή του βαρελιού στα 67 δολάρια, ενώ οι αναλυτές της Barclays προειδοποιούν για εφιαλτικά σενάρια με το Brent να αγγίζει τα 80 δολάρια λόγω των εχθροπραξιών. Σε αντίθεση με τις περιορισμένες επιπτώσεις από την επέμβαση στη Βενεζουέλα, μια ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή απειλεί να προκαλέσει σοβαρές διακοπές στον εφοδιασμό από τη Σαουδική Αραβία και άλλες χώρες, πλήττοντας καίρια την Κίνα που απορροφά το 90% των ιρανικών εξαγωγών.
Στο εσωτερικό των ΗΠΑ, το πολιτικό θερμόμετρο ανεβαίνει επικίνδυνα. Οι Δημοκρατικοί στο Κογκρέσο ασκούν δριμεία κριτική στον Τραμπ, τονίζοντας ότι η αύξηση του κόστους ζωής και των τιμών στα καύσιμα θα αποτελέσει κυρίαρχο ζήτημα για τις ενδιάμεσες εκλογές του 2026. Παρά τους κινδύνους για τη ναυσιπλοΐα από νάρκες και drones, ορισμένοι αναλυτές, σύμφωνα με το Politico, θεωρούν ότι οι υποδομές του Ιράν παραμένουν δομικά υγιείς και θα μπορούσαν, σε περίπτωση αλλαγής καθεστώτος, να προσθέσουν γρήγορα έως και 1 εκατομμύριο βαρέλια ημερησίως στην αγορά.
Ωστόσο, η αβεβαιότητα παραμένει το κυρίαρχο συναίσθημα, καθώς η ασφάλεια και η σταθερότητα που απαιτούνται για διεθνείς επενδύσεις δεν πρόκειται να αποκατασταθούν άμεσα. Η παγκόσμια αγορά βασίζεται προς το παρόν στην επάρκεια των αποθεμάτων για να απορροφήσει το πρώτο σοκ, αλλά το πλήρες κλείσιμο του Ορμούζ παραμένει ένας αστάθμητος παράγοντας που μπορεί να οδηγήσει σε ανεξέλεγκτες τιμές ενέργειας παγκοσμίως.