Στην καρδιά των γεωπολιτικών εξελίξεων βρέθηκε η Ελλάδα κατά τη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου στις 13 Φεβρουαρίου 2026. Ο Jarred Agen, εκτελεστικός διευθυντής του Εθνικού Συμβουλίου Ενεργειακής Κυριαρχίας των ΗΠΑ και σύμβουλος του Προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, έστειλε ένα ηχηρό μήνυμα, αναδεικνύοντας την ενέργεια ως «εργαλείο επίτευξης της ειρήνης στην Ουκρανία». Στο επίκεντρο της αμερικανικής ατζέντας βρίσκεται ο Κάθετος Διάδρομος, με την Ελλάδα να διαδραματίζει ρόλο-κλειδί στη μεταφορά φυσικού αερίου.

Κατά την τοποθέτησή του, ο Agen δεν παρέλειψε να επαινέσει τον Έλληνα Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρο Παπασταύρου, ο οποίος παρακολουθούσε τη συζήτηση. Ο Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε χαρακτηριστικά: «Και είναι ακριβώς αυτό για το οποίο μιλούσα, για το πώς αυτός ο πρόεδρος έχει χρησιμοποιήσει την ενέργεια ως διπλωματικό εργαλείο όπως ποτέ άλλοτε. Και θέλω να δώσω έναν ιδιαίτερο μπράβο στον Έλληνα Υπουργό Ενέργειας που βρίσκεται εδώ στην πρώτη σειρά. Δηλαδή, όσο κι αν μου αρέσει να έρχομαι σε αυτά τα συνέδρια και να μιλάω για αυτά τα ζητήματα, προτιμώ πολύ περισσότερο να πηγαίνω σε μια εγκατάσταση LNG και να βλέπω την εισαγωγή να φτάνει».

Η κινητικότητα γύρω από τον Κάθετο Διάδρομο είναι καταιγιστική, με τον Agen να υπενθυμίζει τις πυκνές επαφές στην Αθήνα: «κάναμε δύο ταξίδια στην Αθήνα πέρυσι. Είχαμε όλους τους υπουργούς Ενέργειας από την Ανατολική και Κεντρική Ευρώπη, ειδικά για να μιλήσουμε για συμφωνίες και για το πώς θα κάνουμε το φυσικό αέριο να ρέει από την Ελλάδα προς τα πάνω, στην Ουκρανία, και από την Πολωνία προς την Ουκρανία. Και έτσι, μετά από αυτό, είχαμε ένα εξαιρετικό συνέδριο στο τέλος της περασμένης χρονιάς, αλλά δεν ήταν αρκετό. Χρειαζόμαστε περισσότερα».

Οι επόμενοι σταθμοί του ενεργειακού «μαραθωνίου» είναι ήδη καθορισμένοι. Στις 24 Φεβρουαρίου στην Ουάσιγκτον, αναμένεται νέα συνάντηση κορυφής: «Σε δύο εβδομάδες, τον Φεβρουάριο, θα φέρουμε όλους (σ.σ. τους Υπουργούς) στις ΗΠΑ, για να πετύχουμε περισσότερες συμφωνίες ώστε να γίνει πραγματικότητα ο Κάθετος Διάδρομος». Η συνέχεια θα δοθεί στο Χιούστον, κατά την Εβδομάδα CERAWeek (23-27 Μαρτίου), όπου ο Agen προανήγγειλε πως «θα συγκεντρωθούμε όλοι στο Χιούστον, στην Εβδομάδα CERAWeek (23-27 Μαρτίου στο Χιούστον), και θα πετύχουμε περισσότερες συμφωνίες και εκεί. Και έτσι, πρόκειται για μια αδιάκοπη επιδίωξη συμφωνιών».

Στο πάνελ παρενέβη και ο Oleksiy Ryabchyn, Διευθυντής Διεθνών Σχέσεων της ουκρανικής NAFTOGAZ, ο οποίος εξήρε τη συνεργασία με την κοινοπραξία AKTOR-ΔΕΠΑ. Ο Ryabchyn υπογράμμισε τη συμβολή των ΗΠΑ στη συνοχή των τιμολογίων, σημειώνοντας: «ο Jarred Agen και οι συνάδελφοι του βοήθησαν ώστε τα τιμολόγια του κάθετου διαδρόμου να αποκτήσουν μια ενιαία δομική συνοχή, και έτσι κάναμε την πρώτη μας συμφωνία με τους Έλληνες ομολόγους μας, και τα δεξαμενόπλοια LNG έρχονται επίσης για να βοηθήσουν να επιβιώσουμε αυτόν τον χειμώνα».

Η πρόοδος είναι ήδη ορατή, καθώς στις 30 Ιανουαρίου 2026 σφραγίστηκε η πρώτη συμφωνία πώλησης αμερικανικού LNG στην Ουκρανία από την ATLANTIC SEE LNG TRADE, με προμηθευτή την BP. Το πρώτο φορτίο αναμένεται στη Ρεβυθούσα τον Μάρτιο και θα κατευθυνθεί στην Ουκρανία μέσω του Route 1 (Ελλάδα, Βουλγαρία, Ρουμανία, Μολδαβία, Ουκρανία). Οι ποσότητες ενδέχεται να αγγίξουν το 1 εκατ. MWh, σημειώνοντας σημαντική αύξηση από τις προηγούμενες χωρητικότητες των 700.000 MWh. Αξιοσημείωτο είναι πως η υλοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου επιταχύνθηκε δραματικά, με την πρώτη εμπορική συμφωνία να υπογράφεται το 2026 αντί για το 2030 που προβλεπόταν αρχικά.