Η αγορά εργασίας στη γηραιά ήπειρο διανύει μια περίοδο πρωτοφανούς μετασχηματισμού, όπου η τεχνολογική πρόοδος και οι δημογραφικές προκλήσεις αναδιαμορφώνουν τα πάντα. Η γήρανση του πληθυσμού, η ψηφιακή μετάβαση αλλά και η επιστροφή στην «κανονικότητα» μετά την πανδημία Covid-19 φέρνουν σαρωτικές ανατροπές στις θέσεις εργασίας. Σε μια εποχή έντονης κινητικότητας, όπου οι εργαζόμενοι αναζητούν πλέον καλύτερα ωράρια και επαγγελματική ανέλιξη πέρα από τον μισθό, αρκετοί κλάδοι στην ΕΕ δυσκολεύονται να καλύψουν τα κενά τους.

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat για την περίοδο 2019-2023, ο τομέας της μεταποίησης παρουσιάζει τη μεγαλύτερη αύξηση σε κενές θέσεις εργασίας, που αγγίζει το 4,2%. Οι ελλείψεις δεν αφορούν μόνο την παραγωγή, αλλά επεκτείνονται σε ολόκληρο το φάσμα της βιομηχανίας. Τα «λουκέτα» της πανδημίας προκάλεσαν τεράστιες διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα και οδήγησαν πολλούς εργαζόμενους στην έξοδο. Με την επιστροφή στους κανονικούς ρυθμούς, ο κλάδος βρέθηκε να παλεύει για να επιταχύνει την παραγωγή χωρίς το απαραίτητο προσωπικό.

Η υψηλή ζήτηση χτυπά «κόκκινο» και σε άλλους τομείς. Οι διευθυντές πωλήσεων και μάρκετινγκ σημειώνουν ποσοστό κενών θέσεων 3%, ενώ ακολουθούν οι πωλητές (2,8%), οι εργάτες μεταφορών και αποθήκευσης (2,5%) και οι υπάλληλοι γραφείου υποστήριξης (2,4%). Η άνοδος του ηλεκτρονικού εμπορίου και της Τεχνητής Νοημοσύνης αναγκάζει τις εταιρείες να αναζητούν στελέχη που μπορούν να συνδυάσουν τη διοίκηση με την ανάλυση δεδομένων. Την ίδια στιγμή, το λιανικό εμπόριο υποφέρει για προσωπικό «πρώτης γραμμής», καθώς οι χαμηλές αμοιβές και τα απαιτητικά ωράρια στρέφουν τους υποψηφίους σε άλλους κλάδους.

Στον αντίποδα, η αυτοματοποίηση και η AI αρχίζουν να περιορίζουν τη ζήτηση σε παραδοσιακά ισχυρούς τομείς. Οι μεγαλύτερες μειώσεις παρατηρήθηκαν στους τεχνικούς βιοεπιστημών (-2,6%), στους επαγγελματίες βάσεων δεδομένων (-1,7%) και στους προγραμματιστές λογισμικού (-1,5%). Ενώ η εξειδίκευση παραμένει ζητούμενο, οι πιο τυποποιημένες θέσεις φαίνεται να δίνουν τη θέση τους στα νέα συστήματα. Χώρες όπως η Ολλανδία, το Βέλγιο και η Αυστρία βρίσκονται στην κορυφή των ελλείψεων, ενώ στην Ελλάδα, η αυξητική τάση επικεντρώνεται κυρίως στον τουρισμό και τις κατασκευές. Σε ένα περιβάλλον που αλλάζει διαρκώς, ορισμένες χώρες παραμένουν «πύλες εισόδου» λόγω κόστους ζωής, ενώ η αγορά αναζητά τη νέα της ταυτότητα.