Κρέας: Έρχεται ανάσα στις τιμές; Τι αλλάζει με τη συμφωνία ΕΕ-Mercosur
Η αύξηση των τιμών στο κρέας επιβαρύνει σημαντικά το «καλάθι του νοικοκυριού», με τις τελευταίες μετρήσεις της ΕΛΣΤΑΤ να καταγράφουν νέα άνοδο στο μοσχάρι τον Δεκέμβριο του 2025 και συνολικά στο κρέας σε ετήσια βάση. Παράλληλα, η πιθανότητα συμφωνίας ΕΕ – Mercosur μπαίνει σε νέα φάση, με σαφές χρονοδιάγραμμα για υπογραφές. Το ερώτημα που απασχολεί τους καταναλωτές είναι αν η συμφωνία θα φέρει πραγματική αλλαγή στο κόστος διατροφής.
Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ (13.1.2026), τον Δεκέμβριο του 2025 το κρέας κατέγραψε αύξηση 13,1% σε ετήσια βάση, επηρεάζοντας τον γενικό δείκτη πληθωρισμού κατά 0,60 ποσοστιαίες μονάδες. Το μοσχαρίσιο κρέας φτάνει ακόμα και τα 19-20 ευρώ το κιλό στη λιανική, λόγω των πιέσεων στην αγορά. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η μέση τιμή σφαγίων βοείου στην ΕΕ (29.12.2025 – 4.1.2026) ήταν 724,49 ευρώ ανά 100 κιλά σφαγίου, σύμφωνα με την Κομισιόν.
Η ελληνική αγορά είναι ευάλωτη στις διακυμάνσεις των τιμών του βοείου, καθώς η εγχώρια παραγωγή δεν καλύπτει τις ανάγκες. Σύμφωνα με στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, ο αριθμός των βοοειδών μειώθηκε κατά 6,8% το 2024, φτάνοντας τα 595.153 ζώα. Η συμφωνία ΕΕ – Mercosur στοχεύει στη διεύρυνση της πρόσβασης αγροτικών προϊόντων στην ευρωπαϊκή αγορά μέσω ποσοστώσεων, με το βόειο να θεωρείται «ευαίσθητο» προϊόν.
Παράγοντες της αγοράς αναρωτιούνται αν η αύξηση της ποσότητας βοείου θα ενισχύσει τον ανταγωνισμό και θα περιορίσει τις πιέσεις στις τιμές. Ωστόσο, η μετακύλιση της μείωσης τιμής στον καταναλωτή δεν είναι αυτόματη. Σύμφωνα με τους ίδιους παράγοντες, υπάρχει ένα «παράθυρο» για εξομάλυνση των τιμών, αλλά με όρια, για τρεις λόγους:
Πρώτον, το άνοιγμα της Κομισιόν είναι περιορισμένο, με ποσόστωση 99.000 τόνων και δασμό 7,5% για το βόειο (55% νωπό/ψυχόμενο, 45% κατεψυγμένο). Αυτός ο όγκος αντιστοιχεί περίπου στο 1,5% της ευρωπαϊκής παραγωγής και είναι μικρότερος από τις υφιστάμενες εισαγωγές της ΕΕ από Mercosur (206.000 τόνους το 2024).
Δεύτερον, η μείωση του κόστους στη χονδρική δεν συνεπάγεται αυτόματα μείωση στη λιανική. Στην τελική τιμή επιδρούν μεταφορικά, κόστος συμμόρφωσης και ελέγχων ποιότητας, τεμαχισμός, ψύξη, απώλειες και περιθώρια κέρδους. Το πιθανότερο σενάριο είναι να μπει ένα «φρένο» στην αύξηση των τιμών ή να υπάρξουν μειώσεις σε συγκεκριμένα προϊόντα, όπως κατεψυγμένο κρέας.
Τρίτον, η συμφωνία δεν είναι ολοκληρωμένη και χρειάζεται η έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Ακόμα και με πολιτική συμφωνία, η όποια επίδραση στις τιμές δεν θα είναι άμεση.
Στις 09.01.2026, το Συμβούλιο της ΕΕ ενέκρινε τα επόμενα βήματα για την υπογραφή δύο συμφωνιών με τις χώρες της Mercosur: την Εμπορική Συμφωνία (iTA) και την ευρύτερη Συμφωνία – Πλαίσιο Εταιρικής Σχέσης (EMPA). Για τη σύναψη της εμπορικής συμφωνίας απαιτείται η συγκατάθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και η υιοθέτηση της τελικής απόφασης από το Συμβούλιο.
Αρνητική ψήφο στο Συμβούλιο της ΕΕ έδωσαν η Γαλλία, η Πολωνία, η Αυστρία, η Ουγγαρία και η Ιρλανδία, ενώ το Βέλγιο απείχε. Η Ελλάδα δεν ψήφισε «όχι» σε πρώτη φάση, με την Ρουμανία να στηρίζει τη συμφωνία ζητώντας πρόσθετες «δικλίδες» για τους παραγωγούς.
Η εμπορική συμφωνία ανήκει στην αποκλειστική αρμοδιότητα της ΕΕ και δεν απαιτεί κύρωση από τα εθνικά κοινοβούλια. Για τη συμφωνία εταιρικής σχέσης απαιτείται επικύρωση από όλα τα κράτη-μέλη. Σύμφωνα με τους κανόνες της ΕΕ, απαιτείται συμμαχία τουλάχιστον 4 κρατών-μελών που να εκπροσωπούν τουλάχιστον το 35% του πληθυσμού της ΕΕ για να υπάρξει μειοψηφία αρνησικυρίας.
Εάν η συμφωνία καταρρεύσει, θα παραμείνει το σημερινό καθεστώς δασμών και ποσοστώσεων.