Ιός Νίπα: Συναγερμός στην Ασία – Τι πρέπει να γνωρίζετε
Η εμφάνιση του θανατηφόρου ιού Νίπα στη Δυτική Βεγγάλη της Ινδίας έχει πυροδοτήσει συναγερμό σε πολλές περιοχές της Ασίας, με αρκετές χώρες να ενισχύουν τα μέτρα ελέγχου στα αεροδρόμια τους. Η Ταϊλάνδη έχει ήδη ξεκινήσει ελέγχους σε επιβάτες σε τρία αεροδρόμια που δέχονται πτήσεις από την συγκεκριμένη περιοχή της Ινδίας, ενώ το Νεπάλ έχει επίσης αυξήσει τους ελέγχους στις αφίξεις στο αεροδρόμιο του Κατμαντού και σε άλλα χερσαία συνοριακά σημεία με την Ινδία.
Σύμφωνα με τις υπάρχουσες πληροφορίες, από τον Δεκέμβριο έχουν επιβεβαιωθεί δύο κρούσματα του ιού σε εργαζομένους στον τομέα της υγείας στη Δυτική Βεγγάλη. Το υπουργείο Υγείας της Ινδίας ανακοίνωσε ότι περίπου 196 άτομα που ήρθαν σε επαφή με τους φορείς του ιού έχουν εντοπιστεί και υποβλήθηκαν σε εξετάσεις, οι οποίες ήταν αρνητικές.
Ο ιός Νίπα έχει τη δυνατότητα να μεταδοθεί από ζώα, όπως χοίροι και φρουτονυχτερίδες, στους ανθρώπους. Επιπλέον, μπορεί να εξαπλωθεί από άνθρωπο σε άνθρωπο μέσω μολυσμένων τροφίμων. Ένα από τα πιο ανησυχητικά χαρακτηριστικά του ιού είναι το υψηλό ποσοστό θνησιμότητάς του, που κυμαίνεται από 40% έως 75%, σε συνδυασμό με την απουσία εμβολίου ή ειδικής φαρμακευτικής αγωγής για την αντιμετώπισή του. Λόγω της υψηλής μεταδοτικότητάς του, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) έχει κατατάξει τον ιό Νίπα στις δέκα ασθένειες ύψιστης προτεραιότητας, μαζί με παθογόνους παράγοντες όπως ο Covid-19 και ο ιός Ζίκα.
Η περίοδος επώασης του ιού κυμαίνεται από τέσσερις έως 14 ημέρες. Τα άτομα που έχουν μολυνθεί μπορεί να εμφανίσουν ένα ευρύ φάσμα συμπτωμάτων, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να μην εμφανίσουν κανένα σύμπτωμα. Τα αρχικά συμπτώματα μπορεί να περιλαμβάνουν πυρετό, πονοκεφάλους, μυϊκούς πόνους, εμετό και πονόλαιμο. Σε ορισμένους ανθρώπους, αυτά τα συμπτώματα μπορεί να ακολουθηθούν από υπνηλία, αλλοιωμένη συνειδησιακή κατάσταση και πνευμονία. Σε πιο σοβαρές περιπτώσεις, μπορεί να εμφανιστεί εγκεφαλίτιδα.
Το πρώτο αναγνωρισμένο ξέσπασμα του ιού Νίπα καταγράφηκε το 1998 μεταξύ χοιροτρόφων στη Μαλαισία και στη συνέχεια εξαπλώθηκε στη γειτονική Σιγκαπούρη. Ο ιός πήρε το όνομά του από το χωριό όπου εντοπίστηκε για πρώτη φορά.
Στην προσπάθεια περιορισμού του ιού, περισσότεροι από 100 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και ένα εκατομμύριο χοίροι θανατώθηκαν. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα σημαντικές οικονομικές απώλειες για τους αγρότες και όσους δραστηριοποιούνται στο εμπόριο ζώων. Το Μπανγκλαντές έχει πληγεί ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια, με περισσότερους από 100 θανάτους από τον ιό από το 2001.
Πιο πρόσφατα, η νότια πολιτεία Κεράλα στην Ινδία έχει αποτελέσει επίκεντρο του ιού. Το 2018 αναφέρθηκαν 19 κρούσματα, εκ των οποίων τα 17 ήταν θανατηφόρα, ενώ το 2023, δύο από τα έξι επιβεβαιωμένα κρούσματα είχαν μοιραία κατάληξη.
Το υπουργείο Υγείας της Ινδίας διαβεβαίωσε ότι μετά την επιβεβαίωση των κρουσμάτων στη Δυτική Βεγγάλη, οι επαφές των μολυσμένων ατόμων «εντοπίστηκαν, ιχνηλατήθηκαν, παρακολουθήθηκαν και ελέγχθηκαν» και διαπιστώθηκε ότι δεν παρουσίαζαν συμπτώματα.
«Η κατάσταση παρακολουθείται συνεχώς και όλα τα απαραίτητα μέτρα δημόσιας υγείας βρίσκονται σε εφαρμογή», ανέφερε το υπουργείο.
Μέχρι στιγμής δεν έχουν αναφερθεί κρούσματα εκτός Ινδίας, ωστόσο αρκετές χώρες ενισχύουν τα προληπτικά μέτρα.
Την Κυριακή, η Ταϊλάνδη ξεκίνησε ελέγχους επιβατών σε τρία διεθνή αεροδρόμια στην Μπανγκόκ και το Πουκέτ που δέχονται πτήσεις από τη Δυτική Βεγγάλη. Οι επιβάτες αυτών των πτήσεων κλήθηκαν να υποβάλουν δηλώσεις υγείας. Το τμήμα πάρκων και άγριας ζωής έχει επίσης εφαρμόσει αυστηρότερους ελέγχους σε φυσικούς τουριστικούς προορισμούς.
Η Τζουράι Γουονγκσβάντι, εκπρόσωπος του Τμήματος Ελέγχου Νοσημάτων, δήλωσε στο BBC Thai ότι οι αρχές είναι «αρκετά βέβαιες» για την αποτροπή ενός ξεσπάσματος στην Ταϊλάνδη.
Στο μεταξύ, οι υγειονομικές αρχές στην Ταϊβάν έχουν προτείνει την κατάταξη του ιού Νίπα ως «νόσου Κατηγορίας 5». Στο σύστημα του νησιού, οι ασθένειες Κατηγορίας 5 είναι αναδυόμενες ή σπάνιες λοιμώξεις με σοβαρούς κινδύνους για τη δημόσια υγεία, οι οποίες απαιτούν άμεση αναφορά και ειδικά μέτρα ελέγχου.
Δεδομένου ότι δεν υπάρχει διαθέσιμο εμβόλιο, η πρόληψη της μόλυνσης από τον ιό βασίζεται στην ευαισθητοποίηση και σε απλά προστατευτικά μέτρα, σύμφωνα με τις συστάσεις των παγκόσμιων υγειονομικών οργανισμών. Οι συμβουλές για τη δημόσια υγεία εστιάζουν στη μείωση της επαφής με τον ιό, είτε προέρχεται από νυχτερίδες, ζώα ή μολυσμένα άτομα.
Οι νυχτερίδες είναι οι κύριοι φορείς του ιού. Οι άνθρωποι πρέπει να αποφεύγουν την κατανάλωση ακατέργαστου χυμού φοίνικα ή φρούτων που ενδέχεται να έχουν μολυνθεί από νυχτερίδες, σύμφωνα με τις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Το βράσιμο του φρέσκου χυμού φοίνικα και το καλό πλύσιμο ή ξεφλούδισμα των φρούτων μπορεί να μειώσει τον κίνδυνο. Οποιοδήποτε φρούτο παρουσιάζει σημάδια δαγκωμάτων από νυχτερίδες πρέπει να απορρίπτεται, σύμφωνα με τις συστάσεις του οργανισμού υγείας.
Τα άτομα που χειρίζονται άρρωστα ζώα, τους ιστούς τους ή κατά τη σφαγή τους πρέπει να φορούν γάντια και προστατευτική ενδυμασία. Η επαφή με μολυσμένους χοίρους πρέπει να ελαχιστοποιείται, και οι χοιροτροφικές εκμεταλλεύσεις σε περιοχές με φρουτονυχτερίδες πρέπει να λαμβάνουν μέτρα για την προστασία των ζωοτροφών και των περιφράξεων από τις νυχτερίδες. Το τακτικό πλύσιμο των χεριών μετά τη φροντίδα ή την επίσκεψη σε άρρωστα άτομα είναι απαραίτητο για να σταματήσει η εξάπλωση του ιού.
Πηγή: BBC, Independent