Στο πλαίσιο της συναλλακτικής πολιτικής του Ντόναλντ Τραμπ, επανέρχεται στο προσκήνιο το ζήτημα της Γροιλανδίας, παρά τις διακηρύξεις της Δανίας ότι δεν πωλείται.

Μετά τις δηλώσεις του Μάρκο Ρούμπιο, υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, σχετικά με την προτίμηση της Ουάσιγκτον να αγοράσει το έδαφος, η κυβέρνηση Τραμπ φέρεται να εξετάζει τρόπους να «πεισθούν» οι κάτοικοι της Γροιλανδίας να αποσχισθούν από τη Δανία και να ενταχθούν στις ΗΠΑ, προσφέροντας έως και 100.000 δολάρια ανά άτομο, σύμφωνα με πηγές του Reuters.

Ωστόσο, η συζήτηση για την πώληση ενός αυτόνομου εδάφους όπως η Γροιλανδία αντιμετωπίζει ανυπέρβλητα εμπόδια, όπως ο τρόπος τιμολόγησης ενός εδάφους.

Όπως σημειώνει ο Νικ Κούνις, επικεφαλής οικονομολόγος της δανέζικης τράπεζας ABN AMRO, «Δεν υπάρχει αγορά για την πώληση και την εξαγορά χωρών», προσθέτοντας ότι δεν υπάρχει αποδεκτό πλαίσιο για την αποτίμηση της αξίας χωρών.

Η προσπάθεια ανάλυσης ιστορικών προηγούμενων δεν αποδεικνύεται αποτελεσματική, σύμφωνα με το Reuters. Το 1946, οι ΗΠΑ προσφέρθηκαν να αγοράσουν το νησί από τη Δανία έναντι 100 εκατομμυρίων δολαρίων, μια προσφορά που απορρίφθηκε.

Σε σημερινές τιμές, η προσφορά εκείνη αντιστοιχεί σε περίπου 1,6 δισ. δολάρια. Ωστόσο, το ποσό αυτό δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως βάση αναφοράς λόγω της ανάπτυξης των αμερικανικών και δανικών οικονομιών. Επιπλέον, δεν αντικατοπτρίζει την αξία της Γροιλανδίας και των πόρων της στην παγκόσμια οικονομία.

Ούτε η αγορά της Λουιζιάνας από τους Γάλλους το 1803 ούτε της Αλάσκας από τους Ρώσους το 1867 αποτελούν χρήσιμα προηγούμενα, καθώς Γαλλία και Ρωσία επέλεξαν να πουλήσουν αυτά τα εδάφη.

Παρότι τα ποσά αυτά θα ήταν πολύ υψηλότερα σε σημερινές τιμές, το «πόσο υψηλότερα» εξαρτάται από μεταβλητές όπως ο πληθωρισμός και η ανάπτυξη των τοπικών οικονομιών.

Το Reuters επιχειρεί μια υπόθεση εταιρικής εξαγοράς με βάση τα έσοδα που μπορεί να αποφέρει ο στόχος, αλλά το θεωρεί «ακόμα δύσκολο». Η κεντρική τράπεζα της Δανίας υπολόγισε το ΑΕΠ της Γροιλανδίας σε μόλις 3,6 δισ. δολάρια το 2023. Ακόμα και αν αυτό ήταν το σημείο εκκίνησης για μια τιμή, ποιο πολλαπλάσιο θα χρησιμοποιούσατε για να καθορίσετε μια τιμή με βάση αυτό;

Επιπλέον, πώς θα εξηγούσε κανείς το γεγονός ότι οι δανικές επιδοτήσεις καλύπτουν περίπου το ήμισυ του δημόσιου προϋπολογισμού της Γροιλανδίας, χρηματοδοτώντας νοσοκομεία, σχολεία και υποδομές;

Η απάντηση ίσως κρύβεται στον ορυκτό πλούτο του νησιού, που περιλαμβάνει χαλκό, διαμάντια, χρυσό, σιδηρομετάλλευμα, σπάνιες γαίες και βολφράμιο.

Παρότι ο Τραμπ έχει αρνηθεί ότι οι ΗΠΑ ενδιαφέρονται για τα ορυκτά και ενεργειακά αποθέματα, τον περασμένο Οκτώβριο η κυβέρνησή του πραγματοποίησε συζητήσεις σχετικά με την απόκτηση μεριδίου στην Critical Metals Corp, μια εταιρεία που στοχεύει στην κατασκευή του μεγαλύτερου έργου σπάνιων γαιών στο νησί.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, η αξία των ορυκτών και ενεργειακών αποθεμάτων ανέρχεται σε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια. Μια έρευνα του 2023 κατέδειξε πως το νησί διαθέτει 25 από τα 34 ορυκτά που θεωρούνται «κρίσιμες πρώτες ύλες» από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Ωστόσο, η εξόρυξη πετρελαίου και φυσικού αερίου απαγορεύεται στη Γροιλανδία για περιβαλλοντικούς λόγους, ενώ η ανάπτυξη του εξορυκτικού τομέα έχει «κολλήσει» σε γραφειοκρατικές διαδικασίες και αντιδράσεις από τους αυτόχθονες πληθυσμούς. Οι συμφωνίες εξόρυξης και ενέργειας δεν περιλαμβάνουν την εκχώρηση της εθνικής κυριαρχίας και επιπλέον, υπάρχουν οι Γροιλανδοί Ινουίτ, οι οποίοι επίσης διεκδικούν δικαιώματα κτήσης.

Όπως σημειώνει ο Αντρές Οστχάγκεν, Διευθυντής Έρευνας για την Αρκτική και την Ωκεάνια Πολιτική στο Ινστιτούτο Fridtjof Nansen στη Νορβηγία, «Επειδή προστίθενται άυλες έννοιες του πολιτισμού και της ιστορίας των αυτοχθόνων πληθυσμών, τότε δεν μπορείς – δεν υπάρχει τρόπος να αποτιμήσεις» τη Γροιλανδία. «Γι’ αυτό και η ιδέα αυτή είναι γελοία».

Προς το παρόν, η κυβέρνηση Τραμπ δηλώνει ότι όλες οι επιλογές είναι ανοιχτές – συμπεριλαμβανομένης της στρατιωτικής δράσης – για να αποκτήσει τον έλεγχο ενός εδάφους που, όπως υποστηρίζει, είναι ζωτικής σημασίας για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ.

Πηγή: Reuters