Ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι μεταβιβάστηκε στη Νορβηγία για άμεσες συνομιλίες με αμερικανούς Gesandte, σε φάση που οι πιέσεις της διοίκησης Τραμπ για παραχωρήσεις προς τη Ρωσία ακμάζουν. Στόχος του Κίεβου να διατηρήσει ανοιχτό τον δίαυλο με την Ουάσιγκτον, παρά τις κατηγορίες για καθυστερήσεις στην παράδοση πυραύλων και περιορισμούς στην ανταλλαγή πληροφοριών.

Στο Όσλο αναμένεται ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ, ενώ ο Τζάρεντ Κούσνερ θα συμμετέχει τηλεματικά. Παρών ο Νορβηγός πρωθυπουργός Γιόνας Γκαρ Στέρε και ο Πρόεδρος της Φινλανδίας Αλεξάντερ Στουμπ. Η συνάντηση γίνεται ενώ οι σχέσεις Ζελένσκι-Τραμπ επιδεινώνονται: ο Αμερικανός πρόεδρος εντείνει δημόσια την κριτική του, με το Κίεβο να φοβάται για τη συνέχιση της στρατιωτικής και πληροφοριακής υποστήριξης.

Νωρίτερα, ο Ζελένσκι συνόμιλησε με τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο. «Επικεντρώθηκαν σε ζητήματα που έχουν σημασία», ανέφερε ο Ουκρανός ηγέτης. Συζητήθηκαν η προμήθεια αντιπυραυλικών συστημάτων — η Ουκρανία αντιμετωπίζει μήνες τώρα σοβαρή έλλειψη — και το ζήτημα των πληροφοριών. Μάρτυρες στην πρωτεύουσα λένε ότι οι σειρήνες ήχουσαν μόνο μετά τις επιθέσεις. Η Ουάσιγκτον αρνείται διακοπή της ανταλλαγής.

Ο Ζελένσκι είχε ξαναδήλωσει ότι δεν παρέχεται απεριόριστη πρόσβαση στο Starlink/Starshield, ζωτικό για άμυνα και επίθεση. Επανέλαβε την επιθυμία για ειρήνη, χωρίς να αναφέρει πρόοδο. «Ευχαριστώ όλους στην Αμερική που υποστηρίζουν τις δίκαιες προσεγγίσεις!», έκλεισε.

Αντίθετα, ο Τραμπ τη Δευτέρα δήλωσε: «Ίσως ήρθε η ώρα ο Ζελένσκι να βρει κάποιον άλλον για να διαπραγματευτεί». Πρόσθεσε ότι ο Ουκρανός ηγέτης «δεν ξέρει για τι πράγμα μιλάει» και ότι ο πόλεμος «θα έπρεπε να είχε τερματιστεί εδώ και πολύ καιρό». «Έχουμε δώσει πολλά στην Ουκρανία. Εκείνοι δεν μας έχουν δώσει τίποτα», τόνισε. Για τη Ρωσία: «έχει φερθεί καλά... Δεν έχουν κάνει και πολλά».

Ο Ζελένσκι αντέδρασε ότι οι αποφάσεις της Ουάσιγκτον δυσχεραίνουν την άμυνα. Σε συνάντηση με αντιπροσώπους του Κογκρέσου χαρακτήρισε τα γεγονότα «δύσκολο να εξηγηθούν»: «Όλα αυτά σχετίζονται με την άρνηση του Πούτιν να τερματίσει αυτόν τον πόλεμο και με αποφάσεις της αμερικανικής πλευράς που είναι δύσκολο να εξηγηθούν μεταξύ φίλων».

Οι ανησυχίες εντάθηκαν μετά τη ρωσική επίθεση νύχτας Κυριακής-Δευτέρας — τρίτη σε εβδομάδα χωρίς εγκαίρως προειδοποίηση. 16 βαλλιστικοί πυραύλοι στοχεύσαν ενεργειακές εγκαταστάσεις στην περιοχή του Κιέβου. Ο εκπρόσωπος της Πολεμικής Αεροπορίας Γιούρι Ιχνάτ επιβεβαίωσε απουσία προειδοποίησης. «Για ακόμη μία φορά... δεν υπήρξε προειδοποίηση από τους εταίρους μας», γράφει ο Ζελένσκι.

Παράλληλα, ο Πεντάγωνος καθυστερεί παράδοση πυραύλων αναχαίτισης που έχουν πληρωθεί από ευρωπαϊκές χώρες μέσω προγράμματος PURL. Ένα πακέτο περιμένει την υπογραφή του υπουργού Άμυνας Πιτ Χέγκσεθ. «Όλα αυτά δείχνουν ότι έχει ληφθεί κάποια πολιτική απόφαση να επιβραδυνθεί η υποστήριξη προς εμάς», δήλωσε ο Ζελένσκι. Το Washington Post αναφέρει ότι η διοίκηση Τραμπ δεν εγκρίνει μεταφορά Patriot, παρότι Ευρωπαίοι είναι έτοιμοι να δώσουν συστήματα.

Αμερικανός αξιωματούχος (ανώνυμος) υποστηρίζει ότι η Ουάσιγκτον διαδραματίζει «εποικοδομητικό ρόλο». Για να διατηρηθεί η υποστήριξη, ο Ζελένσκι πρότεινε παύση 30 ημερών στις επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια, αν δοθούν πυραύλοι Patriot. Ο Τραμπ κατηγορεί τις ουκρανικές επιθέσεις για την άνοδο των καυσίμων — ζήτημα κρίσιμο για τις ενδιάμεσες εκλογές 3 Νοεμβρίου.

Οι σχέσεις επιβαρύνθηκαν περαιτέρω μετά συμφωνία Τραμπ-Πούτιν για προμήθεια ντίζελ στις ΗΠΑ, ενώ ο Τραμπ ανέβαλε νέες κυρώσεις στην ρωσική ενέργεια. Κριτική حتی μέσα στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα: η χαλάρωση επιτρέπει στη Μόσχα να χρηματοδοτεί τον πόλεμο από Φεβρουάριο 2022.

Την Κυριακή, ο Ζελένσκι τηλεφώνησε με Γουίτκοφ και Κούσνερ μέσω βίντεο. Σύμφωνα με συνέντευξή του στο Bloomberg, η αμερικανική πλευρά σχεδιάζει να συναντηθεί και με τον Πούτιν.