Σενάρια για την ενεργοποίηση έκτακτων μέτρων στήριξης εξετάζει ήδη το κυβερνητικό οικονομικό επιτελείο, θωρακίζοντας την οικονομία απέναντι στην κλιμάκωση της έντασης στη Μέση Ανατολή. Στόχος είναι να αποφευχθεί ένα νέο πληθωριστικό σοκ που θα περιόριζε το διαθέσιμο εισόδημα, στην περίπτωση που οι τιμές του πετρελαίου παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα για μεγάλο διάστημα.

Στην πρώτη γραμμή των παρεμβάσεων βρίσκεται η επαναφορά της επιδότησης καυσίμων. Το μοντέλο του νέου Fuel Pass αναμένεται να είναι ακόμα πιο στοχευμένο σε σχέση με το παρελθόν, ώστε να περιοριστεί το δημοσιονομικό κόστος. Η ενίσχυση θα κατευθυνθεί κυρίως σε χαμηλά εισοδήματα, επαγγελματίες οδηγούς και κατοίκους απομακρυσμένων περιοχών. Παράλληλα, εξετάζονται επιδοτήσεις στους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας μέσω ενός μηχανισμού αυτόματης παρέμβασης, ώστε να απορροφάται μέρος της αύξησης αν οι τιμές χονδρικής παρασυρθούν από το διεθνές ράλι.

Το ενεργειακό ζήτημα αναμένεται να αποτελέσει βασικό θέμα συζήτησης στο Eurogroup της προσεχούς Δευτέρας. Η ιστορική εμπειρία του 2022 υπενθυμίζει το μέγεθος της πρόκλησης, όταν η εφαρμογή των προγραμμάτων Fuel Pass, Market Pass και των επιδοτήσεων ρεύματος κόστισε στον προϋπολογισμό πάνω από 850 εκατομμύρια ευρώ. Σημειώνεται πως ιδιαίτερο βάρος δόθηκε και στον τρόπο καταβολής, με την άυλη ψηφιακή κάρτα να προσφέρει ελαφρώς υψηλότερα ποσά στους δικαιούχους.

Αν και είναι νωρίς για οριστικές αποφάσεις, πηγές του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών υπογραμμίζουν ότι: «το υπουργείο διαθέτει τα απαραίτητα δημοσιονομικά και θεσμικά εργαλεία και εφόσον απαιτηθεί θα προστατεύσει την πραγματική οικονομία με υπεύθυνες παρεμβάσεις. Ωστόσο, βρισκόμαστε ακόμη σε σημαντική απόσταση από ένα τέτοιο ενδεχόμενο».

Η ηγεσία του υπουργείου παρακολουθεί τις εξελίξεις με ψυχραιμία, σημειώνοντας πως η αντίδραση των αγορών παραμένει προς το παρόν συγκρατημένη. Όπως αναφέρουν χαρακτηριστικά πηγές του υπουργείου: «μέχρι στιγμής, η αντίδραση των αγορών παραμένει συγκρατημένη, καθώς η τιμή του πετρελαίου διαπραγματεύεται μέχρι στιγμής στην περιοχή των 80 δολαρίων ανά βαρέλι. Η ελληνική οικονομία έχει αποδείξει την ανθεκτικότητά της απέναντι σε εξωγενείς κρίσεις, οι οποίες άλλωστε έχουν προβλεφθεί ως σενάρια ευαισθησίας και στον Προϋπολογισμό του 2026, καταδεικνύοντας ότι η ενδεχόμενη αρνητική επίδραση εκτιμάται ως διαχειρίσιμη. Παράλληλα, το υφιστάμενο δημοσιονομικό πλαίσιο και ο ευρωπαϊκός κανόνας δαπανών διασφαλίζουν τη σταθερότητα του προγραμματισμού, επιτρέποντας τη συνέχιση των βασικών προτεραιοτήτων της οικονομικής πολιτικής ακόμη και σε δυσμενείς συγκυρίες. Οι όποιες επιπτώσεις στην οικονομία θα εξαρτηθούν πρωτίστως από τη διάρκεια και την ένταση της κρίσης».

Το μέλλον θα κριθεί από την ένταση και τη διάρκεια της σύγκρουσης, με την κυβέρνηση να έχει ήδη συμπεριλάβει δυσμενή σενάρια στον εφετινό προϋπολογισμό για την περίπτωση που το πετρέλαιο Brent ξεπεράσει το όριο των 100 δολαρίων. Αν το δυσμενές αυτό σενάριο επιβεβαιωθεί, η ελληνική οικονομία ενδέχεται να βρεθεί αντιμέτωπη με έναν νέο κύκλο ισχυρών εξωτερικών κλυδωνισμών.