Το διαδίκτυο «φλέγεται» από την εμφάνιση της λεγόμενης «νέας πυραμίδας» (Real Food Pyramid), η οποία έρχεται να πλαισιώσει τις επίσημες διατροφικές οδηγίες για τους Αμερικανούς την περίοδο 2025–2030. Παρά τον θόρυβο που έχει προκληθεί στα social media, ο Ευμένης Π. Καραφυλλίδης, Κλινικός Διαιτολόγος – Διατροφολόγος και Διευθυντής του Διαιτολογικού Τμήματος στο Metropolitan General, βάζει τα πράγματα στη θέση τους.

Σύμφωνα με τον ειδικό, «Η εικόνα φαίνεται ανατρεπτική, όμως το μήνυμα είναι πιο συγκεκριμένο απ’ όσο παρουσιάζεται». Η νέα αυτή προσέγγιση εστιάζει σε τρεις κεντρικούς άξονες: το αληθινό, μη υπερ-επεξεργασμένο φαγητό, τον δραστικό περιορισμό της πρόσθετης ζάχαρης και των βιομηχανικών τροφίμων (ultra-processed foods), καθώς και την εξασφάλιση επαρκούς πρωτεΐνης, η οποία υπολογίζεται περίπου στα 1,2–1,6 g ανά κιλό σωματικού βάρους ημερησίως.

Στη νέα αυτή ιεραρχία, τα φρούτα και τα λαχανικά παραμένουν αδιαπραγμάτευτο θεμέλιο, με σαφή έμφαση στα ολόκληρα φρούτα έναντι των χυμών. Είναι αξιοσημείωτο πως δεν τίθεται γενικό ανώτατο όριο κατανάλωσης, καθώς η ποσότητα πρέπει να εξατομικεύεται, ιδιαίτερα σε κλινικά περιστατικά. Παράλληλα, τα δημητριακά παύουν να θεωρούνται η αυτονόητη «βάση για όλους», αν και δεν καταργούνται από το διαιτολόγιο.

Σημαντική εξέλιξη παρατηρείται στον ορισμό των «υγιεινών λιπαρών» (healthy fats), τα οποία πλέον ορίζονται κυρίως ως λιπαρά από ολόκληρες τροφές, όπως το κρέας, τα πουλερικά, τα αυγά, τα ω-3 θαλασσινά, οι ξηροί καρποί, οι σπόροι, τα πλήρη γαλακτοκομικά, οι ελιές και το αβοκάντο. Στο μαγείρεμα, δίνεται ρητή προτεραιότητα σε έλαια με απαραίτητα λιπαρά οξέα, όπως το ελαιόλαδο, αν και αναφέρονται και άλλες επιλογές όπως το βούτυρο ή το βοδινό λίπος, χωρίς όμως σαφή ποιοτική ιεράρχηση. Το όριο για τα κορεσμένα λιπαρά παραμένει σταθερό, κάτω από το 10% της συνολικής ημερήσιας ενέργειας, ενώ αναγνωρίζεται η ανάγκη για περαιτέρω υψηλής ποιότητας έρευνα.

Ωστόσο, η παραδοσιακή Μεσογειακή Διατροφή παραμένει το πιο ισχυρά τεκμηριωμένο πρότυπο παγκοσμίως. Με τη φυτική της βάση και το ελαιόλαδο ως κύριο λίπος, διακρίνεται για τον σαφή διαχωρισμό στην ποιότητα των λιπαρών, κάτι που η νέα πυραμίδα αφήνει ελαφρώς ασαφές. Αντίστοιχα, το «Healthy Eating Plate» του Harvard συνεχίζει να προσφέρει έναν ξεκάθαρο οδηγό: μισό πιάτο λαχανικά και φρούτα, ένα τέταρτο πρωτεΐνη καλής ποιότητας και ένα τέταρτο δημητριακά ολικής άλεσης.

Όπως καταλήγει ο κ. Καραφυλλίδης, «Η «νέα πυραμίδα» δεν είναι κλινικό πρωτόκολλο και δεν αντικαθιστά ούτε τη Μεσογειακή Διατροφή ούτε το Healthy Plate. Είναι μια επανιεράρχηση προτεραιοτήτων: • Πραγματικό φαγητό • Επαρκής πρωτεΐνη • Λιγότερη βιομηχανική διατροφή Η εφαρμογή της πρέπει να εξατομικεύεται, ειδικά σε κλινικά περιστατικά».