Η ανάδειξη νέων επικεφαλής σε τρεις από τις πέντε Ανεξάρτητες Αρχές βρίσκεται στο επίκεντρο πολιτικών διαβουλεύσεων. Η έκβαση της διαδικασίας θα δείξει αν υπάρχουν περιθώρια για συναινέσεις ή αν θα επιβεβαιωθεί η έλλειψη στοιχειώδους συμφωνίας μεταξύ των πολιτικών δυνάμεων σε θεσμικά ζητήματα. Οι αρχές που παραμένουν «ακέφαλες» εδώ και καιρό, λόγω λήξης της θητείας των προηγούμενων επικεφαλής, είναι η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα, η Αρχή Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών και ο Συνήγορος του Πολίτη.

Σύμφωνα με το Σύνταγμα και τον Κανονισμό της Βουλής, η διαδικασία περνάει από τη Διάσκεψη των Προέδρων, ένα επιτελικό όργανο σχεδιασμού και λήψης αποφάσεων του Κοινοβουλίου. Η διαδικασία ξεκίνησε τυπικά στις 20 Οκτωβρίου 2025, με τη δημοσιοποίηση ανοιχτής πρόσκλησης ενδιαφέροντος. Τα βιογραφικά των υποψηφίων τέθηκαν στη διάθεση των μελών της Διάσκεψης, ωστόσο, δεν υπήρξε οργανωμένη κίνηση για επίσημη έναρξη συζητήσεων, καθώς, σύμφωνα με πηγή, δεν διαπιστώθηκε περιθώριο συνεννόησης και επίτευξης της απαραίτητης ευρύτερης πλειοψηφίας των τριών πέμπτων των μελών της Διάσκεψης.

Η εκκρεμότητα αυτή, σε συνδυασμό με την έναρξη της συζήτησης για την αναθεώρηση του Συντάγματος, οδήγησε τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να αναφερθεί στην ανάγκη ταχείας ολοκλήρωσης της διαδικασίας, σε συζήτηση που είχε με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κωνσταντίνο Τασούλα και τον πρόεδρο της Βουλής Νικήτα Κακλαμάνη.

«Ο πρόεδρος της Βουλής επιχειρεί να καθοδηγήσει τις διαδικασίες», ανέφερε η Χαριλάου Τρικούπη σε χθεσινή της ανακοίνωση.

Ενδιαφέρον προσέθεσε η πληροφορία ότι ο πρόεδρος της Βουλής εξέφρασε την άποψη πως οι επικεφαλής των Αρχών θα πρέπει να εκλέγονται στο μέλλον με απλή πλειοψηφία, κάτι που προϋποθέτει αλλαγή του Συντάγματος. Οι επικριτές του εκλαμβάνουν την άποψη του προέδρου της Βουλής ως «θεσμική διολίσθηση», με στόχο οι Ανεξάρτητες Αρχές να αποτελούν βραχίονα της εκάστοτε κυβερνητικής πλειοψηφίας.

«Ο πρόεδρος της Βουλής επιχειρεί να καθοδηγήσει τις διαδικασίες ενώ όφειλε να είναι ο θεσμικός θεματοφύλακας», ανέφερε σε χθεσινή ανακοίνωσή του το ΠΑΣΟΚ, καλώντας τον κ. Κακλαμάνη να συγκαλέσει τη Διάσκεψη εντός Ιανουαρίου. «Δεν θα επιτρέψουμε τον ευτελισμό των διαδικασιών και των θεσμικών λειτουργιών. Το ΠΑΣΟΚ, όπως και κάθε άλλο κόμμα, θα καταθέσει τις προτάσεις του στη Διάσκεψη των Προέδρων, που είναι η μόνη αρμόδια να λάβει τις σχετικές αποφάσεις».

Η δυσκολία επίτευξης διακομματικών συναινέσεων οδήγησε στη μείωση της συνταγματικά προβλεπόμενης πλειοψηφίας από τα τέσσερα πέμπτα στα τρία πέμπτα. Ωστόσο, συνεχίζουν να καταγράφονται προβλήματα. Ενδεικτική είναι η περίπτωση της επιλογής επικεφαλής του Εθνικού Συμβουλίου Ραδιοτηλεόρασης τον Σεπτέμβριο του 2023, όπου χρειάστηκε η στήριξη των δύο ψήφων της Ελληνικής Λύσης και μια διασταλτική ερμηνεία ως προς το εύρος της επιτευχθείσας πλειοψηφίας. Το ΠΑΣΟΚ είχε τότε χαρακτηρίσει το κόμμα του κ. Βελόπουλου ως υποστήριγμα της κυβέρνησης.

«Στο ΠΑΣΟΚ δεν είναι μόνο πολιτικά ανόητοι, είναι κυρίως τα πραγματικά δεκανίκια του Μητσοτάκη», απαντούν από την Ελληνική Λύση, αναφέροντας ότι η Χαριλάου Τρικούπη έχει ψηφίσει «το 50% και πλέον των νομοσχεδίων» της κυβέρνησης.