Ραμά: Ρωσία και Ιράν κινούν τις εξεγέρσεις – drone με εκρηκτικά στο γραφείο μου
Εν μέσω πρωτοφανούς οργίου παραπληροφόρησης και προπαγάνδας, οι συγκρούσεις διαδηλωτών και αστυνομίας στα Τίρανα γίνονται όλο και πιο άγριες. Η νύχτα χθες κύλησε με πέτρες, μολότοφ, «πολυβόλα» εκτόξευσης πυροτεχνημάτων, ξήλωμα πεζοδρομίων, πυρπόληση δημόσιων και ιδιωτικών κτιρίων και λεηλασίες καταστημάτων, με την αστυνομία να απαντά με γκλοπς, χημικά, εκτοξευτές νερού, χειροβομβίδες κρότου-λάμψης και, σύμφωνα με καταγγελίες, πλαστικές σφαίρες. Ο αριθμός των τραυματιών αυξάνεται ώρα με την ώρα και από τις δύο πλευρές, ενώ όλοι εύχονται να μην υπάρξει νεκρός, γεγονός που θα προκαλούσε ανάφλεξη.
Στο πολιτικό επίπεδο, τα βλέμματα στραμμένοι στον Εντί Ραμά και τις πρωτοβουλίες για εκτόνωση. Νωρίς το πρωί, σε δηλώσεις τύπου διαγγέλματος από το γραφείο του, ο Αλβανός πρωθυπουργός επανέλαβε ότι δεν παραιτείται και διακήρυξε: όλοι όσοι θέλουν να τον ανατρέψουν δεν μπορούν να τον νικήσουν σε εκλογές, υπαινίσσοντάς εμμέσως ότι το ενδεχόμενο προωθημένων εκλογών είναι στο τραπέζι. Για πρώτη φορά ισχυρίστηκε ανοιχτά ότι η διαμαρτυρία εμπνέεται από επιρροή Ρωσίας και Ιράν, του κινήματος Antifa, θρησκευτικών εξτρεμιστών και του Σαλί Μπερίσα. Ανέφερε ότι πριν δύο ημέρες εξουδετερώθηκε drone με εκρηκτικά που επρόκειτο να χτυπήσει το γραφείο του. «Φανταστείτε τις συνέπειες, δεν υπάρχουν νέοι και φοιτητές που θα σκεφτόντουσαν να εφαρμόσουν αυτό το σχέδιο, πρόκειται για ξένο χέρι», είπε χαρακτηριστικά, χωρίς ωστόσο επιβεβαίωση από αστυνομία ή ανεξάρτητη πηγή. Δήλωσε ακόμα ότι η πόρτα του για διάλογο «με αυτούς που δεν φορούν μάσκα, τους πραγματικούς φοιτητές, είναι ανοιχτή», εμμένοντας στην εκτίμησή του ότι οι διαδηλωτές θα κουραστούν και θα επιστρέψουν άπραγοι, και προειδοποίησε ότι ο μέγας στόχος, η ένταξη στην ΕΕ, μπορεί να τεθεί εν αμφιβόλω.
Την ίδια ώρα, εκτός πρωθυπουργικού μεγάρου, παρατηρείται κινητικότητα στο πολιτικό, εσωκομματικό και θρησκευτικό επίπεδο. Ο πρόεδρος Μπαϊράμ Μπεγκάι συγκάλεσε σύσκεψη με τους ηγέτες των τριών θρησκευτικών κοινοτήτων – μουσουλμανική, ορθόδοξη, καθολική. Η πρωτοβουλία έρχεται μετά την καταγγελία του Ραμά για θρησκευτικό εξτρεμισμό, φωτογραφίζοντας, κατά ξένους διπλωμάτες, την Τουρκία, με την οποία οι σχέσεις διαρραγήκαν λόγω προσέγγισης στο Ισραήλ. Προηγήθηκαν δηλώσεις του φιλότουρκου ιμάμη Δυρραχίου Ερβιν Κιουλαφκου, που κάλεσε τον Ραμά να παραιτηθεί, ενισχύοντας το αφήγημα για «δακτύλο» του Ερντογάν. Αντίθετα, ο ηγέτας των Καθολικών Βορρά Τζιοβάνι Περατζίνε απηύθυνε έκκληση για ηρεμία και αδελφοσύνη.
Το αφήγημα για «ξένο δάκτυλο» ως προς την Ρωσία ενισχύθηκε από ανάρτηση στο Χ του Αλεξάντερ Ντούγκιν, φιλοσόφου και προσωπικότητας ακραίου ρωσικού εθνικισμού, που σχολιάζοντας τις διαμαρτυρίες ανέφερε: «ξυπνούν και δείχνουν τα χρώματά τους». Οι «εξεγερμένοι» και η αντιπολίτευση «πλουτίζουν» το οπλοστάσιο τους με θεωρίες: 1.000 Ισραηλινοί στρατιώτες στα Τίρανα για ενίσχυση καταστολής ή Σέρβοι οπαδοί Βούτσιτς μεταμφιεσμένοι σε αστυνομικούς.
Σε παράλληλη εξέλιξη, διαδηλωτές εισέβαλαν στο υπό κατασκευή εβραϊκό μουσείο στην Αυλώνα ζητώντας διακοπή εργασιών. Ο Ραμά φαίνεται να ελέγχει το παιχνίδι της αντιπαράθεσης, με ελάχιστους βουλευτές του Σοσιαλιστικού Κόμματος να μάχονται ανοιχτά γι' αυτόν. Στο εσωτερικό επικρατεί παγωμάρα, αλλά εμφανίζονται ρωγμές. Η πρώην ΥΠΕΞ και βουλευτής Ελίζα Σπιροπάλι έστειλε επιστολή ζητώντας να αναλάβει πρωτοβουλία για άρση του αδιεξόδου. Η πρεσβεία ΗΠΑ κλιμάκωσε στάση καλώντας τα δύο μέρη σε αυτοσυγκράτηση: «η βία και οι ταραχές δεν αποτελούν πολιτική συμμετοχή».
Στα τέλη Σεπτεμβρίου, ακτιβιστές των «φλαμίνγκο» συναντήθηκαν μυστικά στην πανεπιστημιούπολη Τιράνων με συνδικαλιστές φοιτητών για συντονισμό φθινοπωρινών κινητοποιήσεων. Στις 2 Οκτωβρίου εμφανίστηκαν κοινά στα εγκαίνια πτέρυγας πανεπιστημιακού νοσοκομείου, και την ίδια ημέρα διέρρευσε πληροφορία για συγκέντρωση στις 13 Οκτωβρίου, όπως και έγινε. Η συμπόρευση αρχίζει να φαίνεται τώρα με την «διακριτική» προσχώρηση των «φλαμίνγκο» στις μαχητικές διαδηλώσεις, κίνηση που μπορεί να πολλαπλασιάσει την επιδραστικότητα της εξέγερσης.