Η κατάσταση στην αγορά ομολόγων έχει φτάσει σε ένα σημείο ιδιαίτερης ανησυχίας, καθώς η πίεση που βιώνει η Γαλλία φαίνεται να «εξάγεται» πλήρως στα ομόλογα της Ισπανίας, της Ιταλίας και της Ελλάδας, συνταράζοντας τις αγορές και ρίχνοντας το ευρώ σε χαμηλό 17 μηνών έναντι του δολαρίου. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Bank of America, για κάθε διεύρυνση κατά 10 μονάδες βάσης του spread των γαλλικών ομολόγων έναντι των γερμανικών, το ευρώ θα μπορούσε να υποχωρεί κατά περίπου 0,4% έναντι του αμερικανικού νομίσματος. Οι ανησυχίες των επενδυτών επικεντρώνονται στο υψηλό δημόσιο χρέος των κρατών μελών, με τους αναλυτές να υπενθυμίζουν τρία σημαντικά επεισόδια δημοσιονομικής αρρυθμίας που έχει περάσει η Ευρωπαϊκή Ένωση: πριν από την παγκόσμια χρηματοπιστωτική κρίση του 2008, μετά την κρίση δημόσιου χρέους και μετά την πανδημία. Το ερώτημα πλέον είναι αν μπροστά μας κρύβεται το τέταρτο σοβαρό επεισόδιο.

Οι αρχικές εκτιμήσεις πριν το καλοκαίρι είχαν προβλέψει ότι, αν οι τιμές του πετρελαίου ανέβαιναν στον Σεπτέμβριο, η Ευρώπη θα αντιμετωπίσει μια πληθωριστική έκρηξη. Και όντως, βρεθήκαμε στον Οκτώβριο με τις τιμές της ενέργειας στα ύψη, ενώ οι αναλυτές αναμένουν τα πρακτικά της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας από τη συνεδρίαση της 9ης και 10ης Σεπτεμβρίου, κατά την οποία αύξησε τα επιτόκια, ελπίζοντας να χαράξουν το δρόμο για την επόμενη αύξηση. Ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη επιταχύνθηκε τον Σεπτέμβριο περισσότερο από όσο ανέμεναν οι οικονομολόγοι, κυρίως λόγω της ανόδου του ενεργειακού κόστους. Ωστόσο, στην εξίσωση έχει προστεθεί πλέον και η αναταραχή στις ευρωπαϊκές αγορές ομολόγων, γεγονός που απαιτεί αυξημένη προσοχή από την ΕΚΤ.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Διεθνού Νομισματικού Ταμείου για το 2025, η Ελλάδα καταλαμβάνει την έκτη θέση μεταξύ των 10 χωρών με τον μεγαλύτερο δείκτη χρέους προς ΑΕΠ, με ποσοστό 146,7%, ενώ η Ιταλία βρίσκεται στην όγδοη θέση με 136,8%. Δίπλα στις μεγάλες οικονομικές προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει η Ευρωζώνη, έρχεται η πολιτική αβεβαιότητα, καθώς εννέα κράτη μέλη της ΕΕ θα διεξαγάγουν γενικές εκλογές το 2027, μεταξύ των οποίων η Γαλλία, η Ιταλία, η Ισπανία και φυσικά η Ελλάδα. Ο βασικός δημοσιονομικός κίνδυνος δεν είναι οι ίδιες οι εκλογές, αλλά οι πολιτικές ισορροπίες που θα προκύψουν στα κατακερματισμένα κοινοβούλια, τα οποία συνδέονται με αστάθεια, πολιτική αβεβαιότητα και επεκτατική δημοσιονομική πολιτική.

Η αναστάτωση στην αγορά ομολόγων της ΕΕ μας αφορά άμεσα, καθώς οι κρίσεις συνήθως ξεκινούν από τις αγορές χρέους. Παρά τα σημαντικά βήματα που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια στον περιορισμό του δημόσιου χρέους και την ορατή προοπτική να υποχωρήσει το χρέος προς ΑΕΠ κάτω από το επίπεδο της Ιταλίας, η χώρα μας εξακολουθεί να βαρύνεται με υψηλό δανεισμό και είναι σχεδόν αδύνατο να μην επηρεαστούμε στο ενδεχόμενο μιας γενικευμένης κρίσης. Άλλωστε, η απόδοση του ελληνικού δεκαετούς ομολόγου την τρέχουσα εβδομάδα έφτασε στην περιοχή του 4,5%, σηματοδοτώντας την αυξημένη ευατρισμό της αγοράς για τον ελληνικό κίνδυνο.