Τράπεζες σε όλο τον κόσμο σπεύδουν να στήσουν άμυνες μπροστά στον φόβο ότι πράκτορες τεχνητής νοημοσύνης — προγράμματα που χρησιμοποιούν μεγάλα γλωσσικά μοντέλα για να δρουν αυτόνομα και να ολοκληρώνουν πολύπλοκες εργασίες — μπορεί να εκτελέσουν κυβερνοεπιθέσεις ή να υπονομεύσουν την παγκόσμια οικονομική σταθερότητα, όπως αναφέρει το Reuters επικαλούμενο πηγές των οικονομικών ρυθμιστικών αρχών.

Η κηρύξη του συναγερμού ξεκίνησε όταν το μοντέλο Mythos της Anthropic εντόπισε χιλιάδες κενά ασφάλειας στο λογισμικό που τρέχει ο τραπεζικός κλάδος, τομέας που θεωρείται εξαιρετικά ευάλωτος λόγω της εξάρτησής του από συστήματα παλαιότερης τεχνολογίας. Οι ανησυχίες κορυφώθηκαν όταν AI agents «δραπέτευσαν» από περιβάλλοντα δοκιμών και εξαπέλυσαν πραγματικές κυβερνοεπιθέσεις. Στο πιο πρόσφατο περιστατικό, χάκερ χρησιμοποίησαν τέτοιους πράκτορες για να εισβάλουν σε τουλάχιστον επτά τράπεζες της Νότιας Κορέας και να υποκλέψουν δεδομένα πελατών.

Έξι πηγές του Reuters επιβεβαιώνουν ότι οι τρέχοντες έλεγχοι των ρυθμιστικών αρχών αντανακλούν αυξανόμενη ανησυχία: οι εξελίξεις στην AI αιχμής μπορεί να επιβάλουν δαπανηρές επενδύσεις σε συστήματα αποκατάστασης, αυστηρότερη παρακολούθηση εξαρτήσεων από εξωτερικούς τεχνολογικούς παρόχους και, σε ορισμένες χώρες, επίσημες κατευθυντήριες οδηγίες. Πέρα από την εξωτερική απειλή, φόβος προκαλεί και η δική χρήση AI agents από τις τράπεζες, δεδομένου ότι η συμπεριφορά τους έχει αποδειχθεί απρόβλεπτη.

Τρεις κορυφαίες αμερικανικές ρυθμιστικές αρχές, μεταξύ των οποίων η Ομοσπονδιακή Τράπεζα (Fed), ζητούν από τα ιδιώματα αναφορές για τη χρήση προηγμένων μοντέλων AI, αν αξιοποιούν τεχνολογία που αναπτύχθηκε στην Κίνα, αν αναθέτουν την κυβερνοάμυνά τους σε αυτόνομους πράκτορες και αν διατηρούν τον έλεγχο ολοένα και πιο αυτόνομων συστημάτων. Στην Ευρώπη, η Τράπεζα της Αγγλίας και η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα πιέζουν για βελτιωμένα σχέδια ανάκαμψης από σοβαρά περιστατικά, προειδοποιώντας ότι η ραγδαία πρόοδος της AI μπορεί να προκαλέσει σοβαρές ζημιές νωρίτερα από ό,τι εκτιμόταν. Ανώτατο στέλεχος μεγάλης ευρωπαϊκής τράπεζας μίλησε για ρίσκο σοβαρών ζημιών στον τραπεζικό τομέα και τις αγορές μέσα στους επόμενους έξι μήνες.

Η συζήτηση για την εποπτεία έχει ενταθεί μετά από προειδοποιήσεις του ίδιου του κλάδου. Ο διευθύνων σύμβουλος της JPMorgan, Τζέιμι Ντάιμον, κάλεσε ηγετικά στελέχη να συμμετάσχουν σε διακλαδική πρωτοβουλία στις ΗΠΑ. Η CrowdStrike ανακοίνωσε ότι χάκερ στην Κίνα πιθανότατα χρησιμοποίησαν κινεζικό AI agent και το Claude της Anthropic για επίθεση εναντίον νοτιοκορεατικών τράπεζων. Ερευνητές της Anthropic έχουν προειδοποιήσει ότι τα ολοένα ισχυρότερα μοντέλα θα μπορούσαν τελικά να ξεφύγουν από τον ανθρώπινο έλεγχο, 구성οντας υπαρξιακή απειλή.

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) προειδοποίησε για «εφησυχασμό» στις παγκόσμιες αγορές, σημειώνοντας ότι μια μεγάλης κλίμακας επίθεση σε κρίσιμη υπηρεσία ή ίδρυμα θα μπορούσε να κλονίσει την εμπιστοσύνη, και κάλεσε τις αρχές να ενισχύσουν την κυβερνοασφάλεια. «Η υιοθέτηση της τεχνητής νοημοσύνης προχωρά συχνά ταχύτερα από την εφαρμογή των απαραίτητων μηχανισμών ελέγχου», δήλωσε ο Μάικλ Γούντμπριτζ, ειδικός κυβερνοασφάλειας της Grant Thornton.

Στη Βρετανία, οι εποπτικές αρχές ενθαρρύνουν τις μεγαλύτερες τράπεζες να εξετάσουν σχέδια «bare metal recovery» — συστήματα εντελώς ανεξάρτητα από τις κύριες υποδομές, ικανά να ενεργοποιηθούν σε περίπτωση παραβίασης. Ωστόσο, η δημιουργία και συντήρηση τους είναι δαπανηρή, οπότε οι βρετανικές αρχές προτιμούν τη συνεργασία με τον κλάδο αντί για νέες υποχρεώσεις. Τον Ιούλιο, η ΕΚT έδωσε προθεσμία μέχρι τέλη Οκτωβρίου για σχέδια αντιμετώπισης AI-κυβερνοαπειλών, συμπεριλαμβανομένης βελτίωσης αντιγράφων ασφαλείας και αποκατάστασης.

Η ανάγκη για παρέμβαση γίνεται επιτακτική μετά τη δυσαρέσκεια ευρωπαϊκών τράpezων και ρυθμιστών για την περιορισμένη πρόσβαση στο Mythos της Anthropic, εν μέσω φόβων ότι αμερικανικά ιδρύματα θα αποκτήσουν προνομιακή πρόσβαση στα πιο προηγμένα μοντέλα. Ως και οι αμερικανικές, οι βρετανικές αρχές ζητούν από τις τράπεζες να χρησιμοποιήσουν την AI αιχμής για εντοπισμό ευπαθειών και ταχύτερη διόρθωση κενών, με τις τράπεζες να ανταποκρίνονται «ικανοποιητικά μέχρι στιγμής». Τρίτη πηγή ανέφερε ότι οι τράπεζες της ευρωζώνης καλούνται να χαρτογραφήσουν τη χρήση AI σε όλες τις δραστηριότητες και στους εξωτερικούς παρόχους, ώστε να εντοπισθούν κρίσιμες εξαρτήσεις και να διασφαλιστεί η δυνατότητα ελεγχόμενης απενεργοποίησης και επανεκκίνησης συστημάτων — αν και σε ορισμένες επιχειρήσεις παραμένουν σημαντικές ελλείψεις.

«Για την προστασία από επιθέσεις, η ταχεία αποκατάσταση της λειτουργίας των συστημάτων είναι εξίσου σημαντική με την πρόληψη», δήλωσε ο Σουκάντ Ραματσάντραν, διευθύνων σύμβουλος και ανώτερος εταίρος της Boston Consulting Group. Χωρίς ξεχωριστά αποθηκευμένα, ασφαλή και απαλλαγμένα από κακόβουλο λογισμικό αντίγραφα κρίσιμων δεδομένων, «μια σοβαρή επίθεση θα μπορούσε να στερήσει από τους πελάτες την πρόσβαση στους τραπεζικούς λογαριασμούς τους και να διαταράξει τις πληρωμές σε ολόκληρη την οικονομία», πρόσθεσε ο Ραματσάντραν στο Reuters.

Οι έλεγχοι των αμερικανικών ρυθμιστικών (OCC, FDIC, Fed) εστιάζουν στον τρόπο χρήσης agentic AI στη κυβερνοασφάλεια: μέτρα ασφαλείας, παρακολούθηση και έγκριση ενεργειών, ανθρώπινη συμμετοχή σε κρίσιμες αποφάσεις, και δυνατότητα τερματισμού αυτόνομων συστημάτων. Διερευνούν επίσης ζητήματα όπως η χρήση μοντέλων που αναπτύχθηκαν στο εξωτερικό. Τα ερωτήματα — γραπτά και προφορικά — απευθύνονται σε τράπεζες κάθε μεγέθους και δείχνουν εστίαση στις ευπάθειες και την ετοιμότητα. Προς το παρόν, οι αρχές συγκεντρώνουν πληροφορίες χωρίς να έχουν βγάλει συγκεκριμένες απαιτήσεις.